شعراء سۈرىسى — ئايەت 211

بۇ ئايەت ئۇيغۇرچە تەرجىمىسى: «ئۇلارغا (شەيتانلارغا) بۇ ھەرگىز مۇناسىپ ئەمەس، ئۇلار بۇنىڭغا قادىر بولالمايدۇ» (شۇئەرا سۈرىسى، 211-ئايەت).

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• يَنبَغِي: مۇناسىپ كېلىش، لايىق بولۇش، مۇۋاپىق بولۇش دېگەن مەنىدە. بۇ يەردە «ئۇلارغا ھەرگىز مۇناسىپ ئەمەس، ھەرگىز لايىق ئەمەس» دېگەن مەنىنى بىلدۈرىدۇ.
• يَسْتَطِيعُونَ: قادىر بولالمايدۇ، قولىدىن كەلمەيدۇ، ئىمكانىيىتى يوق دېگەن مەنىدە.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەت مۇشرىكلارنىڭ «قۇرئاننى شەيتانلار چۈشۈرگەن» دېگەن يالغان دەۋاسىغا رەددىيە بېرىدۇ. ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئېنىق بايان قىلىدۇكى، قۇرئان كەرىمنى شەيتانلار چۈشۈرۈشى ھەرگىز مۇمكىن ئەمەس ۋە ئۇلار بۇنىڭغا ھەرگىز قادىر بولالمايدۇ. بۇنىڭ ئىككى تەرەپلىمە سەۋەبى بار:

بىرىنچىدىن، شەيتانلارنىڭ تەبىئىتى ۋە ئەھۋالى بۇنىڭغا مۇناسىپ ئەمەس. قۇرئان كەرىم ئاللاھنىڭ پاك كەلامى بولۇپ، پەقەت پاك ۋە ئىززەتلىك پەرىشتىلەر ئارقىلىق چۈشۈرۈلىدۇ. شەيتانلار بولسا ئاللاھنىڭ رەھمىتىدىن قوغدالغان، ئاسماندىن قوغلىنىپ، يۇلتۇزلار بىلەن ئېتىلىدىغان مەلئۇن مەخلۇقلاردۇر. ئۇلار ئاسماندىكى ۋەھىي سۆزلىرىنى ئاڭلاشتىن مەنئى قىلىنغان.

ئىككىنچىدىن، شەيتانلار قۇرئاننى چۈشۈرۈشكە ھەرگىز قادىر بولالمايدۇ. ئۇلار ئاسماننىڭ خەۋەرلىرىنى ئاڭلاشتىن مەھرۇم قىلىنغان، ھەتتا ئۇلار ئاڭلاشقا ئۇرۇنغان تەقدىردىمۇ شەھاب (ئوت يۇلتۇزى) بىلەن قوغلىنىپ قايتۇرۇلىدۇ. شۇڭا ئۇلارنىڭ قۇرئاننى ئېلىپ چۈشۈشى ھەرگىز مۇمكىن ئەمەس.

بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، قۇرئان كەرىم ئاللاھ تائالانىڭ ئۆزى تەرىپىدىن پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا جىبرىئىل ئەلەيھىسسالام ئارقىلىق چۈشۈرۈلگەن مۇقەددەس كىتابتۇر. ئۇنىڭ ھەر بىر ھەرىپى، ھەر بىر سۆزى ئاللاھنىڭ كەلامىدۇر. بىز مۇسۇلمان سۈپىتىدە قۇرئان كەرىمنى چوڭقۇر مۇھەببەت ۋە ھۆرمەت بىلەن ئوقۇشىمىز، ئۇنىڭ مەنىلىرىنى چۈشىنىشكە تىرىشىشىمىز ۋە ئۇنى ھاياتىمىزغا يول كۆرسەتكۈچ قىلىشىمىز كېرەك. قۇرئان كەرىم بىزنىڭ قەلبىمىزنى نۇرلاندۇرىدىغان، روھىمىزنى پاكلاندۇرىدىغان ۋە بىزنى توغرا يولغا يېتەكلەيدىغان ئىلاھىي مەنبەدۇر. ئاللاھ تائالا بىزنى قۇرئان كەرىمنىڭ نۇرى بىلەن ھىدايەت تاپقان بەندىلىرىدىن قىلسۇن.