Аш-Шуара сүрәсе — Аять 214

Сүзләрнең мәгънәләре:

• Әнзир — кисәт, куркыт, хәбәрдар ит.
• Гәширә — кабилә, нәсел, якын туганнар.
• Әкърабун — иң якыннар, беренче чиратта туганнар.

Аять тәфсире:

Ий Мухәммәд галәйһиссәләм! Син Аллаһы тарафыннан җибәрелгән рәсүлең, синең бурычың — кешеләрне Аллаһының ґәзабыннан кисәтү. Әмма бу кисәтүне иң беренче чиратта үзеңнең иң якын туганнарыңнан башларга кирәк. Аллаһы сиңа әмер бирә: синең нәселеңнән, кабиләңнән булган иң якын кешеләрне — әтиеңнең, әниеңнең туганнарын, бертуганнарыңны һәм аларның балаларын — Аллаһының ґәзабы белән куркытып, аларны ширктан, Аллаһыга тиңдәш кушудан тыелырга чакыр. Аларга әйт: "Мин сезгә каты ґәзаб килү алдыннан кисәтүче рәсүлмен!" Әгәр алар иман китермәсәләр һәм ширк өстендә калсалар, аларны Аллаһының ґәзабы көтә. Бу әмер шуны күрсәтә: дәгъвәтне (Исламга чакыруны) иң элек үз гаиләңнән, якыннарыңнан башлау — иң мөһим эш. Пәйгамбәр галәйһиссәләм бу әмерне үтәп, үзенең кабиләсен җыеп, аларга: "Мин сезгә каты ґәзаб килү алдыннан кисәтүче рәсүлмен" — дип әйтте.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Дәгъвәтне һәм изге эшләрне иң элек үз гаиләңнән, якыннарыңнан башлау — акыллылык һәм тәрбия нигезе. Кеше үз туганнарының хәленә кайгыртмыйча, чит кешеләрне туры юлга чакыра алмый.
2. Якыннарны кисәтү — аларга карата мәхәббәт һәм шәфкать билгесе. Чын мөэмин үзенең туганнарының ахирәттәге хәленнән куркып, аларны Аллаһы ґәзабыннан сакларга тырыша.
3. Исламда туганлык мөнәсәбәтләре зур урын тота — дин өстенлеге туганлыктан да югарырак, ләкин туганнарны туры юлга өндәү — һәр мөселманның бурычы.
4. Пәйгамбәр галәйһиссәләмнең үз кабиләсенә кисәтүе — аның аларга карата чиксез мәрхәмәтлелеген күрсәтә. Ул аларның имансызлыкта калуларын теләмәгән, шуңа күрә аларны иң элек үзе чакырган.
5. Бу аять безгә өйрәтә: безнең яныбыздагы кешеләр — гаиләбез, туганнарыбыз — безнең өчен иң мөһим дәгъвәт кыры. Аларның туры юлда булуы өчен без җаваплыбыз.