Sure Neml — Ayet 43

Kelime Anlamları:

• Saddehâ (صَدَّهَا): Onu alıkoydu, engelledi, menetti.
• Mâ kânet ta'büd (مَا كَانَت تَعْبُدُ): Onun tapmakta olduğu şey.
• Min dûnillâh (مِن دُونِ اللَّهِ): Allah'ın dışında, Allah'tan başka.
• Kâfirîn (كَافِرِينَ): İnkâr edenler, gerçeği örtbas edenler.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîmede, Sebe melikesi Belkıs'ın iman etmesine engel olan asıl perdenin ne olduğu beyan buyrulmaktadır. O, aklı ve idrakı yerinde, olayları değerlendirebilen zeki bir kadındı. Hz. Süleyman'ın gönderdiği mektup ve ardından yaşanan mucizeler, onun kalbinde hakikatin kapılarını aralamıştı. Fakat onu bu hakikate ulaşmaktan alıkoyan şey, içinde doğup büyüdüğü ve atalarından devraldığı bâtıl inanç sistemiydi. O, Allah'ı bırakıp güneşe tapıyordu. Bu yanlış inanç, onun kalbinin gözünü öyle bir perdelemişti ki, apaçık deliller karşısında bile tereddüt yaşadı. İçinde yetiştiği toplum, güneşe tapan kâfir bir kavimdi. O da bu kavmin içinde büyümüş, onların inancını benimsemiş ve bu bâtıl yol üzere yaşamıştı. İşte bu kökleşmiş yanlış inanç ve çevresel baskı, onun İslâm'a girmesine mani olan en büyük engeldi. Nihayet Hz. Süleyman'ın gösterdiği mûcizeler ve hikmetli daveti karşısında bu perde kalkmış, o da aklını kullanarak hakikati kabul etmiş ve Allah'a teslim olmuştur.

Bu kıssada bizler için çok büyük bir ders vardır: İnsanı hakikatten alıkoyan en büyük engel, körü körüne taklit ve içinde yetiştiği bâtıl çevredir. Kişi, "Babamızı, dedemizi şu hal üzere bulduk" diyerek atalarının yolunu körü körüne takip ederse, gözünü ve gönlünü hakikate kapatmış olur. Oysa Allah Teâlâ, her insana aklını kullanma ve doğruyu yanlıştan ayırt etme kabiliyeti vermiştir. Önemli olan, bu aklı hakikat yolunda kullanabilmek ve gelen delillere karşı kalbi açık tutmaktır. Belkıs'ın sonunda iman etmesi, hidayetin Allah'ın elinde olduğunu ve samimiyetle hakikati arayan kişinin asla yalnız bırakılmayacağını gösterir. Rabbimiz, bizleri de atalarının bâtıl inançlarına körü körüne bağlananlardan değil; aklını, kalbini ve iradesini hakikatten yana kullanan kullarından eylesin.