سوره قصص — آیه 64

معانی کلمات:

• شُرَکاءَکُمْ: شریکهای شما؛ یعنی همان معبودانی که در دنیا آنها را همتای خدا قرار داده و میپرستیدید.
• یَسْتَجِیبُوا: پاسخ دهند، اجابت کنند.
• رَأَوُا الْعَذابَ: عذاب را دیدند و با چشم خود مشاهده کردند.
• یَهْتَدُونَ: راه یافته و هدایتشده باشند.

تفسیر آیه:

در آن روز هولناک قیامت، به مشرکان گفته میشود: «آن معبودانی را که در دنیا شریک خدا قرار دادید و به جای او میپرستیدید، اکنون بخوانید و از آنها یاری بطلبید تا شما را از این عذاب و خواری نجات دهند.» آنها با نهایت اضطرار و امید، معبودان خود را صدا میزنند؛ اما هیچ پاسخی دریافت نمیکنند و آن معبودانِ ناتوان، کوچکترین کمکی به آنها نمیکنند. در همین حال، مشرکان عذاب الهی را با چشمان خود میبینند و بهطور کامل درمییابند که گرفتار عذابی سخت و جبرانناپذیر شدهاند. در آن لحظه، آرزو میکنند که کاش در دنیا هدایت یافته بودند و راه حق را پیموده بودند تا هرگز به این روز گرفتار نمیشدند. اما این پشیمانی و حسرت، دیگر هیچ سودی برایشان ندارد.

فواید و درسهای آیه:

• معبودان دروغین، در سختترین لحظات زندگی و آخرت، نه تنها یاریگر نیستند، بلکه هیچ پاسخی هم به ندای عبادتکنندگان خود نمیدهند؛ پس تنها تکیهگاه واقعی، خدای یکتاست که همیشه شنوا و پاسخگوست.
• مشاهده عذاب و پشیمانی در آن روز، هیچ سودی برای انسان ندارد؛ بنابراین عاقلانهترین کار این است که انسان در همین دنیا با هدایت الهی، راه درست را بشناسد و از آن پیروی کند تا از حسرت و عذاب آخرت در امان بماند.
• این آیه هشداری است برای همه انسانها که امروز، پیش از فرا رسیدن آن روز، به فکر نجات خویش باشند و با توحید و بندگی خالصانه، سعادت ابدی خود را تضمین کنند.