Sure Âl-i İmrân — Ayet 68

Kelime Anlamları:

• Evlâ (أولى): En yakın, en layık, en hak sahibi olan.
• İttebaûh (اتبعوه): Ona tabi olanlar, onun yolundan gidenler.
• Veliyy (وليّ): Dost, yardımcı, koruyucu, sahip çıkan.

Tefsir:

Bu mübarek ayet-i kerime, Hz. İbrahim (a.s.) ile kimlerin gerçek anlamda bağlantılı olduğunu, onun mirasına kimlerin varis olduğunu net bir şekilde ortaya koymaktadır. Yüce Allah, bu ayette, insanların İbrahim'e en yakın olanlarının, onun getirdiği tevhid dinine gönülden bağlananlar olduğunu bildiriyor. Bu, sadece soy bağıyla veya milliyetçilik iddiasıyla değil, iman ve itaat bağıyla kurulan bir yakınlıktır.

Ayet, Hz. İbrahim'in (a.s.) gerçek takipçilerini üç grupta toplar: Birincisi, onun zamanında yaşayıp da onun davetine icabet eden müminlerdir. İkincisi, bu dinin son ve en mükemmel haliyle gönderilen Hz. Muhammed (s.a.v.)'dir. Zira O, Hz. İbrahim'in duasının eseri ve onun getirdiği tevhid dininin en büyük temsilcisidir. Üçüncüsü ise, bu ümmetten O'na (s.a.v.) iman eden ve onun sünnetine tabi olan müminlerdir.

Bu ayet, Yahudi ve Hristiyanların "İbrahim bizdendir" şeklindeki iddialarını da reddetmektedir. Çünkü onlar, Hz. İbrahim'in saf tevhid dinini tahrif etmişler, sonradan gelen kitapları ve peygamberleri inkâr etmişlerdir. Oysa gerçek dostluk ve yakınlık, ancak iman ve salih amelle olur.

Ayetin sonunda ise müminlere çok büyük bir müjde vardır: "Allah, müminlerin velisidir." Yani Allah, iman eden kullarını asla yalnız bırakmaz. Onları korur, kollar, onlara yardım eder ve onları dost edinir. Bu, müminler için en büyük güvencedir. Kim Allah'ı dost edinirse, ona hiçbir güç zarar veremez. Bu sebeple ey müminler! Sizler, Hz. İbrahim'in ve Hz. Muhammed'in (s.a.v.) gerçek varislerisiniz. Bu şerefli mirasa sahip çıkın, tevhid dinine sımsıkı sarılın ve Allah'ın velayetine güvenin. Unutmayın ki, Allah'ın dostluğunu kazananlar, dünyada da ahirette de kurtuluşa erenlerdir. Bu ayet, bizlere, dinimizin özünün sevgi, bağlılık ve samimiyet olduğunu öğretir. Bizleri bu büyük mirasa sahip kılan Allah'a sonsuz hamd olsun.