Fatir surəsi — Ayə 15

1) Bəzi sözlərin izahı:

• الفُقَرَاءُ (əl-fuqərau): Ehtiyacı olanlar, möhtaclar. Burada məqsəd budur ki, insanlar hər şeydə Allaha möhtacdırlar.
• الْغَنِيُّ (əl-Ğəniyy): Heç bir şeyə ehtiyacı olmayan, zəngin olan. Allah heç kimsəyə və heç bir şeyə möhtac deyildir.
• الْحَمِيدُ (əl-Həmid): Hər cür tərifə və həmdə layiq olan, Öz zatında, adlarında, sifətlərində və verdiyi nemətlərə görə təriflənən.

2) Ayənin təfsiri:

Ey insanlar! Bilin ki, siz hər an, hər işinizdə və hər halınızda Allaha möhtacsınız. Bir göz qırpımı belə Ona ehtiyacsız qala bilməzsiniz. Varlığınız, sağlamlığınız, ruziniz, ağlınız və qəlbinizin hər bir hərəkəti Onun lütfü ilədir. Allah isə bütün məxluqatdan müstəqildir, heç kimsəyə və heç bir şeyə ehtiyacı yoxdur. O, həm dünyada, həm də axirətdə hər cür tərifə və həmdə layiqdir. Qullarına verdiyi hər bir nemət Onun tərəfindəndir; buna görə də hər halda Ona həmd və şükür edilməlidir.

Bu ayə insana öz həqiqi mövqeyini xatırladır: insan nə qədər güclü, varlı və qüdrətli görünsə də, əslində hər nəfəsdə Allaha möhtacdır. Bu, insanı təkəbbürdən qoruyan, qəlbini şükrə və təvazökarlığa yönəldən böyük bir həqiqətdir. Allahın zənginliyi isə sonsuzdur; Onun xəzinələri tükənməz, lütfü kəsilməzdir. Kim Allaha yönəlsə, Ona sığınsa və şükür etsə, əsl zənginliyi və rahatlığı tapar. Çünki əsl qüvvət və zənginlik Allaha bağlanmaqdadır.

3) Dəvət və təşviq:

Ey insan! Sənin qəlbinin dərinliyində bir boşluq var ki, onu yalnız Allah doldura bilər. Dünya malı, şöhrət və güc səni doyurmaz; çünki sən Allaha möhtacsan. Bu ayə səni Ona yaxınlaşmağa çağırır: şükür et, dua et, Ona sığın. Allah səni eşidir, görür və sənə cavab verir. Onun qapısı həmişə açıqdır; heç vaxt səni rədd etməz. Gəl, bu dəvəti qəbul et və qəlbinin əsl rahatlığını tap!