سوره ص — آیه 60

معانی کلمات:

• لا مَرْحَبًا بِكُمْ: خوش آمدید گفته نمیشود، یعنی هیچ گشایش و آسایشی برای شما نیست.
• قَدَّمْتُمُوهُ: آن را برای ما پیش فرستادید و سبب آن شدید.
• الْقَرَار: جایگاه ماندن و اقامتگاه.

تفسیر آیه:

در این آیه، خداوند متعال گفتوگوی اهل دوزخ را بیان میکند؛ آنگاه که رهبران گمراه و پیروانشان هر دو در آتش هستند و یکدیگر را سرزنش میکنند. گروه پیروان که در آتش گرفتار شدهاند، در پاسخ به سرزنش رهبرانشان که گفته بودند «گروهی نیست که شما وارد آتش شوید» میگویند: «بلکه شما سزاوارتر به این سخن هستید؛ خوش آمدی بر شما مباد! این شما بودید که راه کفر و گمراهی را برای ما پیش انداختید و با وسوسههای خود ما را به این روز انداختید. شما بودید که ما را گمراه کردید و سبب ورود ما به این عذاب شدید. پس چه بد جایگاهی است این دوزخ برای ماندن و قرار گرفتن!» یعنی این شما بودید که با دعوت به شرک و کفر، ما را به این جایگاه بد کشاندید و اکنون همه ما در این عذاب مشترکیم، اما سهم شما از این عذاب بیشتر است، زیرا شما هم گمراه شدید و هم ما را گمراه کردید.

فواید و پیامهای آیه:

• مسئولیت رهبران و مبلغان: این آیه هشدار جدی به کسانی است که دیگران را به گمراهی دعوت میکنند؛ آنها نهتنها خود عذاب میشوند، بلکه بار گناه پیروانشان نیز بر دوششان خواهد بود.
• پشیمانی بیفایده: در قیامت، هیچ عذری پذیرفته نیست و پشیمانی و سرزنش یکدیگر سودی ندارد؛ پس باید در دنیا از خواب غفلت بیدار شویم و از پیروی کورکورانه از هواپرستان بپرهیزیم.
• اهمیت انتخاب دوست و رهبر: سرنوشت انسان در آخرت به انتخابهای او در دنیا بستگی دارد؛ همراهی با صالحان مایه نجات است و همراهی با گمراهان مایه هلاکت.
• عدالت الهی: خداوند عادل است و هر کس را به اندازه عملش جزا میدهد؛ رهبران گمراه به خاطر گمراه کردن دیگران، عذابی مضاعف دارند و این نشانه عدل و حکمت خداست.
• ترغیب به توبه و بازگشت: این آیه ما را بر آن میدارد که پیش از فرا رسیدن آن روز، بهسوی خدا بازگردیم و از هر آنچه سبب گمراهی ما و دیگران میشود، دوری کنیم تا مشمول رحمت الهی شویم.