સૂરા અન-નિસા — આયત 154

શબ્દોના અર્થ:

• الطُّورَ: પર્વત, જેનો અર્થ તૂર પર્વત છે.
• بِمِيثَاقِهِمْ: તેમના કરારને કારણે, તેમના વચનને લીધે.
• ادْخُلُوا الْبَابَ: દરવાજામાં પ્રવેશ કરો (બૈતુલ-મકદિસનો દરવાજો).
• سُجَّدًا: સિજદો કરતા, નમ્રતાથી નમેલા.
• لَا تَعْدُوا: અતિક્રમણ ન કરો, હદ વટાવો નહીં.
• السَّبْتِ: શનિવાર.
• مِيثَاقًا غَلِيظًا: ભારે, મજબૂત કરાર.

આયતની તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા જણાવે છે કે જ્યારે બની ઇસ્રાઈલે તૂર પર્વત પર લીધેલા કરારને પાળવામાં બેદરકારી દાખવી અને તૌરાતમાં જણાવેલા હુકમો પર અમલ કરવાથી ઇનકાર કર્યો, ત્યારે અમે તેમના માથા પર તૂર પર્વત ઊંચો કરી દીધો, જાણે તેમના પર છવાઈ ગયો હોય — આ તેમને ડરાવવા અને તેમના કરાર પર દૃઢ રહેવા મજબૂર કરવા માટે હતું.

પછી અમે તેમને હુકમ આપ્યો કે બૈતુલ-મકદિસના દરવાજામાં નમ્રતાપૂર્વક, સિજદો કરતા પ્રવેશ કરો. પરંતુ તેમણે ઘમંડ કર્યું અને ઊંધા, પોતાના પૃષ્ઠભાગ પર ઘસડાતા પ્રવેશ કર્યો — આ તેમની હઠ અને અવજ્ઞાનું પરિણામ હતું.

તેમને એ પણ કહ્યું કે શનિવારના દિવસે માછલી પકડવાની હદ વટાવો નહીં, પરંતુ તેમણે આ હુકમનું ઉલ્લંઘન કર્યું અને શનિવારે શિકાર કર્યો. આમ, અમે તેમની પાસેથી એક ભારે અને મજબૂત કરાર લીધો હતો — જે તેમણે "અમે સાંભળ્યું અને અમે આજ્ઞાપાલન કર્યું" કહીને સ્વીકાર્યો હતો — પણ તેમણે તે કરાર તોડી નાખ્યો.

આયતમાંથી મળતા ફાયદા:

1. અલ્લાહ તઆલા પોતાના બંદાઓને સુધારવા માટે ક્યારેક ડર અને ચેતવણીના માધ્યમોનો ઉપયોગ કરે છે, જેથી તેઓ સન્માર્ગે આવે.
2. કરાર પાળવો એ ઈમાનની નિશાની છે, અને કરાર તોડવો એ મોટું પાપ છે.
3. અલ્લાહ તઆલા પોતાના હુકમોનું ઉલ્લંઘન કરનારાઓને ચેતવણી આપે છે અને તેમના પર દલીલ કાયમ કરે છે.
4. નમ્રતા અને વિનય એ અલ્લાહના હુકમો સ્વીકારવાની પહેલી સીડી છે, જ્યારે ઘમંડ અને હઠ વિનાશ તરફ દોરી જાય છે.
5. અલ્લાહ તઆલા તેના બંદાઓને વારંવાર માફી અને સુધારાનો મોકો આપે છે, જેથી તેઓ પોતાની ભૂલો સુધારી શકે.
6. આ આયત આપણને શીખવે છે કે અલ્લાહ સાથેના વચનો અને કરારોને પૂરી નિષ્ઠાથી નિભાવવા જોઈએ, કારણ કે તે આપણા ઈમાન અને અલ્લાહ પ્રત્યેની વફાદારીની કસોટી છે.
7. ઇસ્લામ એ વફાદારી, નમ્રતા અને આજ્ઞાપાલનનો ધર્મ છે — જે આપણને અલ્લાહની નજીક લઈ જાય છે અને આપણા જીવનને સુધારે છે.