Zuxruf surasi — Oyat 14

Kalimalarning ma'nolari:

• Munqalibun: qaytuvchilar, ortga qaytuvchilar, oxiratga qaytuvchilar.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo bandalariga o'z ne'matlarini eslashni va Uning huzuriga qaytishlarini yodda tutishni o'rgatmoqda. Ya'ni, insonlar yerdagi har qanday vosita — kemalar, ulovlar yoki boshqa transport turlari ustiga chiqqanlarida, Allohning ularga bo'lgan buyuk ne'matini eslab, shukr qilishlari kerak. Zero, bu narsalarni inson o'z kuchi bilan yarata olmaydi, balki Alloh ularni insonning xizmatiga bo'ysundirib qo'ygan.

So'ngra, inson o'zining oxirati haqida ham o'ylashi lozim: "Biz albatta Rabbimizga qaytamiz". Bu qaytish — o'limdan keyin bo'ladigan qaytishdir. Har bir jonzot o'limni totadi va keyin Allohning huzuriga qaytadi. O'sha kuni har bir inson qilgan amallariga yarasha hisob-kitob qilinadi va jazosini yoki mukofotini oladi.

Bu oyatda Alloh taolo bandalariga ikkita muhim haqiqatni eslatmoqda: birinchisi — Allohning dunyodagi ne'matlarini tan olish va shukr qilish; ikkinchisi — oxiratga ishonish va u yerga qaytishni yodda tutish. Bu ikki narsa mo'minning hayotida doimo birga bo'lishi kerak: dunyoda ne'matlarga shukr qilish va oxiratni eslab, Unga ibodat qilishda davom etish.

Foydalar:

1. Ushbu oyat insonga o'z hayotida har bir ne'matni Allohdan deb bilishni va shukr qilishni o'rgatadi. Bu esa inson qalbini kamtarlik va xushu'ga to'ldiradi.
2. Oxiratga qaytishni eslash insonni gunohlardan saqlaydi va yaxshi amallarga undaydi. Kimki o'limdan keyin hisob-kitob bo'lishini bilsa, dunyoda ehtiyotkor bo'lib yashaydi.
3. Bu oyat mo'minlarga umid bag'ishlaydi: bu dunyo o'tkinchi, asl hayot oxiratdagi hayotdir. Shuning uchun qiyinchiliklarga sabr qilish va Allohning rahmatidan umid uzmaslik kerak.
4. Insonning qalbi Allohga bog'langanda, u dunyodagi har qanday hodisaga ijobiy qaraydi va har bir ishda Allohning hikmatini ko'radi. Bu esa insonni ruhiy tinchlik va saodatga yetaklaydi.