سوره زخرف — آیه 15

معانی کلمات:

• جزءًا: بهرهای، سهمی، پارهای.
• کَفُور: بسیار ناسپاس، کسی که نعمتها را کتمان و انکار میکند.
• مُبِین: آشکار و روشن.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه از زشتترین باور مشرکان پرده برمیدارد و میفرماید: مشرکان برای خدا از میان بندگانش بهرهای قرار دادند و سهمی برای او قائل شدند. این سخن اشاره به اعتقاد باطل آنان است که میگفتند: فرشتگان دختران خدا هستند! آنان با این گفتار، فرزند را که پارهای از پدر است، به خداوند نسبت میدادند و بدین ترتیب برای خالق هستی شریک و همتا قائل شدند.

خداوند در ادامه میفرماید: بهراستی که انسان نسبت به نعمتهای پروردگارش بسیار ناسپاس و کفرانکننده است و این ناسپاسی او کاملاً آشکار و نمایان است. چرا که به جای شکرگزاری در برابر این همه نعمت، به خداوند نسبتهای ناروا میدهد و او را به داشتن فرزند و شریک متهم میکند. انسانِ مشرک، مصیبتها را به یاد میآورد و از آنها سخن میگوید، اما نعمتهای بیشمار الهی را فراموش میکند و آنها را نادیده میگیرد.

فواید و پیامهای آیه:

1. پاک بودن ذات الهی از هر نقص: خداوند متعال از داشتن فرزند و شریک منزّه است و هیچ موجودی جزئی از ذات او نیست. این آیه ما را به توحید خالص دعوت میکند و از هرگونه شرک و الحاد بازمیدارد.
2. ناسپاسی، سرچشمه گمراهی: کفران نعمت، انسان را به انحرافات عقیدتی میکشاند. اگر انسان شکرگزار نعمتهای الهی باشد، هرگز به چنین نسبتهای ناروایی دست نمیزند.
3. توجه به نعمتها به جای مصیبتها: انسان مؤمن باید همواره نعمتهای خدا را یادآوری کند و آنها را بشمارد، نه آنکه فقط به سختیها و مشکلات توجه داشته باشد. این نگرش مثبت، ایمان را تقویت و دل را به پروردگار نزدیک میکند.
4. هشدار به بشریت: این آیه به همه انسانها هشدار میدهد که مراقب باشند زبان و قلبشان به ناسپاسی و شرک آلوده نشود و همواره در برابر الطاف بیکران الهی، شاکر و فروتن باشند.