Аз-Зухруф сүрәсе — Аять 57

Сүзләрнең мәгънәләре:

• ضُرِبَ مَثَلًا — мисал итеп китерелде, үрнәк итеп күрсәтелде.
• يَصِدُّونَ — бу урында: шау-шу күтәрәләр, кычкырып каршылык күрсәтәләр, тавышланалар.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә мөшрикләрнең Мәрьям улы Гыйсага карата мөнәсәбәтен сөйли. Мәккә мөшрикләре Пәйгамбәр Мөхәммәд салләллаһу галәйһи вә сәлләм белән бәхәсләшкәндә, Гыйса галәйһиссәламне мисал итеп китерделәр. Аларга «Әнбия» сүрәсенең 98 нче аяте иңгәч: «Сез һәм сезнең Аллаһыдан башка гыйбадәт кылган нәрсәләрегез — җәһәннәм утыныдыр», дип әйтелгәч, мөшрикләр бу сүзләрне үзләренә файдаланырга теләделәр. Алар әйттеләр: «Без үзебезнең сынымнарыбызның җәһәннәмгә керәчәгенә риза, әгәр Гыйса да шунда керсә, безнең сынымнар да аның кебек булалар». Алар Гыйса галәйһиссәламнең дә аларның сынымнары кебек үк Аллаһыдан башка гыйбадәт кылынучылар рәтендә булуын уйладылар. Шуңа күрә алар шатланып, шау-шу күтәреп: «Без Гыйсаның безнең сынымнар белән бер дәрәҗәдә булуына риза», — дип кычкырдылар.

Ләкин аларның бу фикере ялгыш иде. Чөнки Гыйса галәйһиссәламне Аллаһы Тәгалә үзе пәйгамбәр итеп сайлаган, ул Аллаһының рәхмәтенә ия булган колы иде. Ә мөшрикләрнең сынымнары — үзләре ясаган ташлар һәм агачлар, аларга гыйбадәт кылу — бөтенләй башка мәсьәлә. Аллаһы Тәгалә бу хакта «Әнбия» сүрәсенең 101 нче аятендә: «Бездән яхшылык алган кешеләр — алар уттан ерак булырлар», дип җавап бирде. Ягъни Гыйса галәйһиссәлам кебек пәйгамбәрләр һәм аларга ияргән изгеләр җәһәннәмгә кермәячәкләр, чөнки алар Аллаһы тарафыннан сакланганнар.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Дин мәсьәләләрендә хакыйкатьне бозып күрсәтү — мөшрикләрнең элеккедән килгән гадәте. Алар хакны ялганга кушып, үзләренә уңайлы юл белән генә йөрергә телиләр.
2. Аллаһының пәйгамбәрләре һәм аларга ияргән мөэминнәр — Аллаһының махсус рәхмәтенә ия, аларны Аллаһы үзе саклый.
3. Гыйса галәйһиссәламнең дәрәҗәсе бик югары — ул Аллаһының изге колы һәм пәйгамбәре, аны мөшрикләрнең сынымнары белән тиңләү — бөтенләй дөрес түгел.
4. Бәхәс вакытында хакыйкатьне ачыклау өчен Коръән аятьләренә мөрәҗәгать итү — иң дөрес юл, чөнки Аллаһының сүзе һәрвакыт хак һәм гадел.