سوره زخرف — آیه 85

معانی کلمات:

• تَبارَكَ: بزرگ و پُربرکت است، یعنی خیر و برکتش بسیار و فراوان است.
• مُلک: فرمانروایی و پادشاهی مطلق.
• السّاعَة: قیامت و زمانی که همه خلایق برای حساب و جزا برانگیخته میشوند.
• تُرجَعون: بازگردانده میشوید.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، خود را با صفت «تَبارَكَ» معرفی میکند؛ یعنی سرچشمه همهی برکتها و خیرات است و ذات پاک او از هر نقص و عیبی منزّه و مبرّاست. اوست که فرمانروایی مطلق آسمانها و زمین و تمام موجوداتی که میان آنهاست، تنها در دست اوست. هیچ کس در این پادشاهیِ گسترده شریک او نیست و همهی کائنات تحت اراده و تدبیر او قرار دارند.

سپس میفرماید که علم و آگاهی از زمان وقوع قیامت، تنها نزد اوست و هیچکس — نه فرشتگان مقرّب و نه پیامبران مرسل — از آن آگاه نیست. این اختصاصِ علمِ قیامت به خداوند، نشانهی عظمت و احاطهی کامل او بر غیب است.

در پایان آیه، خطاب به همهی انسانهاست که بازگشت و مرجع نهایی شما تنها به سوی اوست. پس از مرگ، در روز قیامت، همهی شما از قبرها برانگیخته میشوید و به سوی او بازگردانده میشوید تا هر کس بر اساس اعمالش جزا داده شود.

فواید و پیامهای آیه:

1. توحید و یکتاپرستی: این آیه یادآور میشود که مالکیت حقیقی و فرمانروایی مطلق بر تمام هستی، تنها از آنِ خداست و هیچ قدرتی در برابر او نیست. این باور، انسان را از وابستگی به غیر خدا میرهاند و او را در برابر هیچ قدرتی جز خدا خاضع نمیکند.
2. ایمان به معاد و روز حساب: آگاهی از اینکه بازگشت ما به سوی خداست و همهی اعمال ما در آن روز مورد محاسبه قرار میگیرد، انسان را به انجام کارهای نیک و پرهیز از گناه ترغیب میکند و به زندگی او هدف و معنا میبخشد.
3. امید و آرامش: دانستن اینکه علم قیامت نزد خداست و او به همهچیز آگاه است، به مؤمن آرامش میدهد که عدالت الهی در نهایت برقرار خواهد شد و هیچ ظلمی بیپاسخ نمیماند. این امید، انسان را در برابر سختیهای زندگی صبور و استوار میسازد.
4. عظمت و برکت الهی: شناخت صفت «تبارک» و برکتِ بیپایان خداوند، دل انسان را پر از محبت و شکرگزاری میکند و او را به توکل بر این خدای بزرگ و مهربان فرا میخواند.