Duxan surəsi — Ayə 9

1) Bəzi sözlərin izahı:

• بَلْ (bəl): "Əksinə", "lakin", "doğrusu belə deyil" mənasında olan bir kəlmədir. Burada əvvəlki fikri düzəltmək və ya təkzib etmək üçün gəlir.
• شَكّ (şəkk): Şübhə, tərəddüd, qətiyyətsizlik deməkdir. Yəni bir məsələnin doğru və ya yalan olduğunu dəqiq bilməmək halı.
• يَلْعَبُونَ (yəl'abun): "Oynayırlar" mənasındadır. Burada sözün həqiqi mənasından əlavə, "ciddiyə almadan məşğul olurlar", "əyləncəyə çevirirlər", "istehza edirlər" mənalarını da daşıyır.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala müşriklərin və haqqı inkar edənlərin daxili vəziyyətini bizə açıqlayır. Onlar sadəcə olaraq haqqı bilməyən cahillər deyillər — əksinə, onların qəlbləri şübhə içində çırpınır, qəti inamdan məhrumdurlar. Onlar Qiyamət gününə, Quranın həqiqət olmasına və Peyğəmbərin (sallallahu aleyhi və səlləm) gətirdiyi xəbərlərə tam əminliklə inanmırlar. Bu şübhə onları doğru yoldan uzaqlaşdırır və onlar öz batil əməlləri içində qalıb, haqqı ciddiyə almadan, əyləncə və oyun kimi qarşılayırlar.

Onların bu halı təkcə bir fikir ayrılığı deyil — bu, həqiqətdən üz çevirmək, onunla məshələnməmək və hətta onu lağa qoymaqdır. Onlar Peyğəmbərə (sallallahu aleyhi və səlləm) istehza edir, Quranın ayələrini əyləncə mövzusuna çevirirdilər. Halbuki, insanın yaradılış məqsədi oyun və əyləncə deyil, Allahı tanımaq və Ona ibadət etməkdir.

Ey insan! Bu ayə bizə xəbərdarlıq edir: şübhə və laqeydlik qəlbi kor edər, insanı həqiqətdən uzaqlaşdırar. Gəl, qəlbinin dərinliyinə bax və soruş: mən həqiqətə qəti inanırammı, yoxsa tərəddüd içindəyəm? Quran sənə doğru yolu göstərir — onu ciddiyə al, onunla oynama, çünki bu, sənin əbədi həyatını müəyyən edən bir çağırışdır. Allahın kəlamına qulaq asan və onu ürəkdən qəbul edən kimsə, şübhənin qaranlığından nicat tapıb, imanın nuruna qovuşar.