سوره دخان — آیه 9

معانی کلمات:

• بَلْ: برای اعراض و ردّ است؛ یعنی نه، بلکه...
• شَکّ: تردید و ناباورى نسبت به حق.
• یَلْعَبُونَ: سرگرم باطل شدن و حق را به مسخره گرفتن؛ لهو و لعب.

تفسیر آیه:

خداوند متعال پس از ذکر نشانههای روشن حق و وعدههای قطعی قیامت، این مشرکان را مخاطب قرار میدهد که: نه، چنین نیست که آنان به این حقایق ایمان بیاورند و تصدیق کنند؛ بلکه اینان در تردید و دودلی نسبت به قرآن و رستاخیز گرفتارند و به جاى آنکه جدى بگیرند و بیندیشند، سرگرم بازى و بیهودگىاند و آیات الهى و هشدارهاى پیامبر را به مسخره و استهزا مىگیرند. آنان نه دلیلى بر انکار خود دارند و نه در پى یافتن حقیقتاند؛ بلکه صرفاً از روى سرکشى و غفلت، حق را رها کرده و به لهو و لعب مشغول شدهاند. این آیه اشاره به حال کسانى دارد که در برابر روشنترین دلایل، به جاى تسلیم شدن، راه تمسخر و بازى را در پیش مىگیرند.

فواید و پیامهاى آیه:

• شک و تردید زمانى نکوهیده است که انسان با وجود روشن شدن حق، از روى لجاجت و هواپرستى در آن بماند و به جاى جستوجو، به بازى و بىخبرى روى آورد.
• ایمان حقیقى، جدى گرفتن وعدهها و هشدارهاى الهى است؛ کسى که قیامت را باور داشته باشد، زندگىاش هدفمند مىشود و از بیهودگى دور مىگردد.
• قرآن کریم پرده از روى حال منکران برمىدارد تا مؤمنان فریب ظاهر آنان را نخورند و بدانند که استهزاى آنان نشانه ضعف و بىپناهىشان در برابر حق است.
• این آیه مؤمنان را به شکرگزارى دعوت مىکند که خداوند آنان را از زمره شکاکان و بازىکنندگان خارج ساخته و به نور یقین و جدیت در راه حق هدایت فرموده است.