سوره مائده — آیه 21

معانی واژگان:

• الأَرْضَ الْمُقَدَّسَةَ: سرزمین پاک و مقدس، که مراد بیتالمقدس و اطراف آن است.
• کَتَبَ اللهُ لَکُمْ: خداوند آن را برای شما مقرر و نوشته است؛ یعنی در علم و تقدیر الهی، این سرزمین برای شما رقم خورده است.
• لَا تَرْتَدُّوا عَلَىٰ أَدْبَارِکُمْ: به پشت سر خود بازنگردید؛ یعنی از میدان جهاد فرار نکنید و عقبنشینی ننمایید.
• فَتَنقَلِبُوا خَاسِرِینَ: پس به حال زیانکاری و خسران بازگردید و از نعمتهای دنیا و آخرت محروم شوید.

تفسیر آیه:

حضرت موسی علیهالسلام قوم خود را خطاب قرار داد و فرمود: ای قوم من! به سرزمین مقدسی که خداوند آن را برای شما مقرر کرده است وارد شوید. این سرزمین، بیتالمقدس و نواحی آن است که خداوند در علم ازلی خود، آن را برای شما نوشته و مقرر فرموده است که پس از خروج از مصر، به آنجا وارد شوید و با ساکنان ستمکار آنجا که از کافران و جباران بودند، نبرد کنید و آن را از چنگ آنان خارج سازید. اما اگر از این فرمان سرپیچی کنید و از ترس دشمنان، به عقب برگردید و از جهاد روی گردان شوید، به زیانکاری بزرگی دچار خواهید شد؛ زیرا هم خیر دنیا را از دست میدهید و هم سعادت آخرت را از کف میدهید و در هر دو جهان، خاسر و زیانکار خواهید بود.

فواید و پیامهای آیه:

• ایمان واقعی اقتضا میکند که انسان در راه خدا و برای رسیدن به وعدههای الهی، شجاعت و استقامت به خرج دهد و از هیچ دشمنی هراس به دل راه ندهد.
• سرزمینهای مقدس و ارزشهای دینی، امانتهای الهی هستند که باید برای حفظ و فتح آنها تلاش کرد و از کوتاهی در این راه، پرهیز نمود.
• بازگشت از جهاد و ترک فرمان خدا، نهتنها دنیا را تباه میکند، بلکه سرمایههای اخروی انسان را نیز نابود میسازد؛ بنابراین مؤمن باید همواره به پیش برود و هرگز به عقب برنگردد.
• خداوند متعال برای بندگان مؤمن خود، سرنوشت و پیروزی را رقم زده است، اما رسیدن به آن، نیازمند اطاعت، توکل و حرکت در مسیر فرمان اوست.