Surah Al-Maidah — Ẹsẹ 31

Àwọn ìtumọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ tí ó nílò àlàyé:

• فَبَعَثَ (fabaʿatha): Ó rán, ó mú wá.
• غُرَابًا (ghurāban): Ẹyẹ kan tí a mọ̀ sí ẹyẹ ìwò (ẹyẹ dúdú tí ń jẹ ẹran).
• يَبْحَثُ (yabḥathu): Ó ń walẹ̀, ó ń gbẹ́ ilẹ̀.
• يُوَارِي (yuwārī): Ó fi pamọ́, ó sin, ó bo.
• سَوْءَةَ (sawʾata): Ìhòhò, òkú, ara tí ó yẹ kí a fi pamọ́.
• يَا وَيْلَتَا (yā waylatā): Ohun ìdààmú àti ìbànújẹ́ — "Yéè, ìyọnu mi!"
• أَعَجَزْتُ (aʿajaztu): Ṣé ó di mí lára? Ṣé ó ṣe mí lágara?
• النَّادِمِينَ (an-nādimīn): Àwọn tí ń ṣèbànújẹ́, àwọn tí ń ronú pìwàdà.

Ìtumọ̀ Àyọkà náà:

Nígbà tí Qābīl pa arákùnrin rẹ̀ Hābīl, kò mọ ohun tí yóò ṣe pẹ̀lú òkú rẹ̀. Ó wà ní ìdààmú ńlá, kò mọ bí yóò ṣe sin ín tàbí bí yóò ṣe fi ara rẹ̀ pamọ́. Nígbà náà ni Allāh fi ẹyẹ ìwò kan ránṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ẹ̀kọ́ àti ìtọ́nisọ́nà fún un. Ẹyẹ ìwò náà bẹ̀rẹ̀ sí í gbẹ́ ilẹ̀, ó ń walẹ̀ pẹ̀lú ẹsẹ̀ rẹ̀, ó sì sin ẹyẹ ìwò mìíràn tí ó ti kú sínú ihò tí ó gbẹ́. Qābīl ń wo ẹyẹ náà, ó sì kọ́ ẹ̀kọ́ láti ọ̀dọ̀ rẹ̀.

Nígbà tí ó rí bí ẹyẹ ìwò ṣe ń sin ẹgbẹ́ rẹ̀, ó kígbe pẹ̀lú ìbànújẹ́ àti ìdààmú: "Yéè! Ìyọnu mi! Ṣé ó di mí lára tó bẹ́ẹ̀ tí n kò lè ṣe bí ẹyẹ ìwò yìí? Ṣé kò lè ṣeé ṣe fún mi láti sin ara arákùnrin mi bí ẹyẹ yìí ti sin ẹgbẹ́ rẹ̀?" Ó sì sin ara arákùnrin rẹ̀ nígbà náà. Ṣùgbọ́n nígbà tí ó ti ṣe bẹ́ẹ̀, ó di ẹni tí ń ṣèbànújẹ́ — kì í ṣe nítorí ẹ̀ṣẹ̀ ìpànìyàn rẹ̀ nìkan, ṣùgbọ́n nítorí ìgbà tí ó ti pẹ́ tí kò tíì sin ara arákùnrin rẹ̀, àti nítorí ìbínú àwọn òbí rẹ̀ àti àìgbọràn rẹ̀ sí Allāh.

Àyọkà yìí fi hàn pé ẹ̀kọ́ wà nínú àwọn ohun tí Allāh dá nínú ẹ̀dá, àti pé Allāh lè fi ohun tí ó kéré jùlọ kọ́ ènìyàn ẹ̀kọ́ tí ó tóbi. Bákan náà, ó fi hàn pé ìbànújẹ́ ẹlẹ́ṣẹ̀ kì í gbà á lọ́wọ́ ìjìyà, àti pé ẹ̀ṣẹ̀ ń yọrí sí ìpàdánù àti ìdààmú.

Àwọn ẹ̀kọ́ tí ó ń fà mọ́ra ẹ̀sìn àti Al-Ƙur’ān:

1. Allāh ń kọ́ wa nípa ohun tí ó dá: Allāh fi ẹyẹ ìwò kọ́ Qābīl bí ó ṣe yẹ kí ó sin òkú. Èyí fi hàn pé ẹ̀kọ́ wà nínú ìṣẹ̀dá Allāh fún ẹni tí ó bá ń wòye.
2. Ìwà ìbànújẹ́ lẹ́yìn ẹ̀ṣẹ̀: Qābīl wá di ẹni tí ń ṣèbànújẹ́, ṣùgbọ́n ìbànújẹ́ rẹ̀ kò gbà á lọ́wọ́ ìjìyà. Èyí kì í kọ́ wa pé kí a yẹra fún ẹ̀ṣẹ̀ ṣáájú kí ó tó ṣẹlẹ̀.
3. Ìjẹ́wọ́ ẹ̀ṣẹ̀ àti ìrònúpìwàdà: Ẹ̀kọ́ wà nínú àyọkà yìí pé kí ènìyàn má ṣe kùnà, ṣùgbọ́n tí ó bá ṣẹlẹ̀, kí ó tọrọ àforíjìn lọ́wọ́ Allāh kí ó sì ṣe ìrònúpìwàdà tòótọ́.
4. Bíbọ̀wọ̀ fún ẹ̀mí ènìyàn: Àyọkà yìí jẹ́ ìkìlọ̀ nípa bí ìpànìyàn ṣe burú, àti pé ẹ̀mí ènìyàn jẹ́ ohun tí ó ṣe pàtàkì níwájú Allāh.
5. Ìtọ́nisọ́nà Allāh kì í ṣòfo: Allāh ń tọ́ni sọ́nà ní ọ̀nà tí a kò retí — kódà nípasẹ̀ ẹyẹ ìwò. Èyí fi hàn pé ẹnikẹ́ni tí ó bá ń wá ìtọ́nisọ́nà yóò rí i.
6. Ìdánilójú pé Allāh ń dáàbò bo ẹ̀kọ́ rẹ̀: Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé Qābīl pa arákùnrin rẹ̀, Allāh kò fi ìkọ́nilẹ́kọ̀ọ́ sílẹ̀ — ó fi ẹ̀kọ́ ránṣẹ́ láti ọ̀nà ẹyẹ ìwò. Èyí fi hàn pé Allāh ń pèsè ìtọ́nisọ́nà fún ẹ̀dá rẹ̀ nígbà gbogbo.