سوره مائده — آیه 70

معانی کلمات:

• مِيثَاق: پیمان محکم و عهد مؤکد.
• لَا تَهْوَىٰ أَنفُسُهُمْ: آنچه دلهایشان نمیپسندد و با امیال و خواستههایشان مخالف است.
• فَرِيقًا: گروهی (از رسولان).
• يَقْتُلُونَ: میکشند (یعنی برخی از پیامبران را به شهادت رساندند).

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، یکی از زشتترین رفتارهای بنیاسرائیل را در برابر پیامبران خود بیان میکند. خداوند از آنان پیمانی محکم و استوار گرفته بود که به دستورات الهی گوش فرا دهند و از رسولانش اطاعت کنند. سپس رسولانی پیاپی به سوی آنان فرستاد تا آنان را به راه حق و سعادت راهنمایی کنند. اما بنیاسرائیل این پیمان را شکستند و به جای پیروی از فرستادگان خدا، از هوای نفس خود تبعیت کردند. هر زمان که پیامبری با احکام و دستوراتی میآمد که با خواستههای نفسانی و منافع شخصی آنان در تضاد بود، با او به دشمنی برمیخاستند و رفتارشان دو گونه بود: گروهی از پیامبران را تکذیب میکردند و دروغگو میخواندند، و گروهی دیگر را به شهادت میرساندند و به قتل میرساندند. این آیه نشان میدهد که بنیاسرائیل نه تنها از پذیرش حق سر باز زدند، بلکه در برابر هدایت الهی به بدترین شکل ممکن واکنش نشان دادند.

فواید و پیامهای آیه:

• اطاعت از خدا و رسولانش، پیمانی است که خداوند از همه انسانها گرفته است و سعادت دنیا و آخرت در وفای به این عهد است.
• هوای نفس و پیروی از خواستههای شخصی، بزرگترین مانع در برابر پذیرش حق و هدایت است؛ انسانی که اسیر هوای خود باشد، حتی از پذیرش پیامبران الهی نیز سر باز میزند.
• دشمنی با حق و اهل حق، سرانجامی جز خواری و عذاب الهی ندارد؛ همانگونه که بنیاسرائیل به دلیل این رفتارها دچار ذلت و پراکندگی شدند.
• این آیه عبرتی است برای امت اسلامی تا از سرنوشت بنیاسرائیل عبرت بگیرند و در برابر دعوت پیامبر اسلام (صلیاللهعلیهوسلم) و دستورات قرآن، تسلیم و مطیع باشند، نه اینکه مانند آنان با حق به دشمنی برخیزند.
• محبت به پیامبران و اولیای الهی و احترام به آنان، از نشانههای ایمان راستین است و مسلمانان باید در این زمینه الگوی کامل باشند.