Каф сүрәсе — Аять 15

Сүзләрнең мәгънәләре:

• أَفَعَيِينَا – Әйә без арыдыкмы, яки көчсез калдыкмы?
• بِالْخَلْقِ الْأَوَّلِ – беренче халык кылудан (башлангыч яратудан).
• لَبْسٍ – шик, хәйран калу, буталчылык.
• خَلْقٍ جَدِيدٍ – яңа ярату, ягъни үлемнән соң терелтеп торгызу.

Аять тәфсире:

Аллаһы Тәгалә мөшрикләргә һәм терелтүне инкяр итүчеләргә мөрәҗәгать итеп әйтә: “Әйә Без сезне беренче тапкыр яратудан арыдыкмы, яки бу эш Безгә авыр тудымы?” Әлбәттә, юк! Беренче мәртәбә юктан бар итү – иң зур кодрәт саналса, үлемнән соң яңадан терелтү – аның өчен тагын да җиңелрәк. Чөнки беренче яратуда материал да, үрнәк тә юк иде, ә икенче яратуда кешенең тәне һәм рухы инде булган.

Ләкин кешеләр, акыллары белән фикер йөртмичә, бу хакыйкатьне аңламыйлар. Алар “яңа ярату” дигәннән шикләнәләр һәм хәйран калалар. Аларның күңелләре буталчылыкта, чөнки алар үлемнән соң терелүне мөмкин түгел дип саныйлар. Әмма алар уйлап карасыннар иде: әгәр Аллаһы аларны беренче тапкыр ярата алган булса, әлбәттә, аларны яңадан да терелдерә ала. Бу – Аллаһы өчен иң җиңел эш.

Аятьтән алынган файдалар:

1. Аллаһының кодрәте чиксез – Ул теләгән нәрсәне теләгән вакытта ясый ала, Аның өчен бернинди эш тә авыр түгел.
2. Кыямәт көнендә терелү – хакыйкать, һәм моңа ышану – мөэминнең иманының бер өлеше.
3. Кеше үзенең яратылышына карап уйласын: аны юктан бар иткән Аллаһы, әлбәттә, аны яңадан терелдерә ала.
4. Бу аять мөэминнәргә өмет бирә: үлем – ахыр түгел, ә яңа, мәңгелек тормышка башлангыч. Яхшы гамәлләр кылучылар өчен – җәннәт, ә яманлык кылучылар өчен – җәза әзерләнгән.