Каф сүрөсү — Аят 15

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• أَفَعَيِينَا — «عَيِينَا» дегендин түпкү мааниси «чарчадык, алсырадык, кыйналдык» дегенди билдирет. Бул жерде «ажырайып калдыкпы, алсыз болуп калдыкпы?» деген мааниде келет.
• بِالْخَلْقِ الْأَوَّلِ — «биринчи жаратуу менен», башкача айтканда, адам баласын алгач жоктон жаратуу.
• لَبْسٍ — «күмөн, шек, бүдөмүк абал» дегенди билдирет.
• خَلْقٍ جَدِيدٍ — «жаңы жаратуу», бул жерде өлгөндөн кийинки кайра тирилүү (кайра жаралуу) тууралуу айтылып жатат.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта адамдарга насаат кылып, алардын ой жүгүртүүсүн оңдоону каалайт. Ал мындай дейт: «Биз силерди алгач жоктон жаратканда алсырап, чарчап калдык беле?» — жок, албетте, Биздин күч-кубаттуулугубузга эч кандай кемтик келген эмес. Алгач жоктон жаратуу Биз үчүн канчалык жеңил болсо, өлгөндөн кийин кайра тирилтүү да ошончолук жеңил. Бирок алар муну түшүнбөй, өлгөндөн кийинки жаңы жаралууга — кайра тирилүүгө — ишенбей, күмөн санап, бүдөмүк абалда калып жатышат. Алардын күмөнү Аллахтын кудуретине эмес, өздөрүнүн жүрөгүндөгү шек-күмөнгө байланыштуу.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Аллах Тааланын кудурети чексиз. Ал биринчи жаратууну жоктон кылып берген болсо, экинчи жаратууну (кайра тирилтүүнү) да оңой менен кыла алат. Бул — Аллахтын кудуретине толук ишенүүгө чакырык.
• Кайра тирилүүгө ишенүү — ыймандын негизги бөлүктөрүнүн бири. Ансыз ыйман толук болбойт.
• Күмөн жана шек — адамды адашууга алып барат. Ошондуктан ыймандуу адам дайыма илим жана ой жүгүртүү менен шектен арылууга аракет кылышы керек.
• Бул аят бизге Аллахтын кудуретинен шектенбей, Анын убадасына бекем ишенүүнү, өлгөндөн кийинки жашоого даярдык көрүүнү үйрөтөт.
• Ислам дини адамды ой жүгүртүүгө, акылды иштетүүгө чакырат. Жаратылыштагы Аллахтын кудуретинин белгилерин көрүп, ыйманды бекемдөө — ар бир мусулмандын милдети.