Аль-Анам сүрөсү — Аят 116

1. Сөздөрдүн мааниси:

• تُطِعْ — багынып, ээрчип кетсең.
• أَكْثَرَ مَن فِي الْأَرْضِ — жер бетиндеги адамдардын көпчүлүгү.
• يُضِلُّوكَ — сени адаштырып, туура жолдон тайдырышат.
• سَبِيلِ اللَّهِ — Аллахтын жолу, башкача айтканда Ислам дини.
• الظَّنَّ — шек-күмөн, божомол, так далилге негизделбеген ой.
• يَخْرُصُونَ — жалган айтышат, курулай божомолдошуп, чындыкты бурмалашат.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Оо, пайгамбар, эгер сен жер бетиндеги адамдардын көпчүлүгүнө багынып, алар айткандай жүрсөң, алар сени Аллахтын туура жолунан — Ислам дининен — адаштырып коюшат. Анткени алар эч кандай так далилге таянбайт, болгону ата-бабаларынан калган нерселерди туура деп ойлошот. Алардын колунда чыныгы билим жок, тек гана шек-күмөн жана курулай божомол бар. Ошондуктан алар өз сөздөрүндө жалган айтышат, чындыкты бурмалашат. Алар ойлогон нерселердин баары негизсиз, акыйкатка эч кандай тиешеси жок.

Бул аятта Аллах Таала пайгамбарга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) эскертүү берип, көпчүлүккө ээрчүү ар дайым туура боло бербей турганын билдирүүдө. Чындык кээде азчылыктын колунда болот. Көпчүлүк адамдар так билимге эмес, божомолго жана ата-бабадан калган адат-салтка таянып жашашат. Ошондуктан алардын көпчүлүгүнө ээрчүү адамды акыйкат жолдон адаштырышы мүмкүн.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Ислам дини бизди сокур түрдө көпчүлүккө ээрчүүгө эмес, акыйкатты изилдеп, далилге таянууга чакырат. Бул — дининде бекем болуунун жана туура жолду табуунун жолу.
• Көпчүлүк бир нерсени кылып жатат деп, ал сөзсүз туура дегенди билдирбейт. Акылдуу адам ар бир ишти изилдеп, анын чындыгына көз жеткирет.
• Аллах Таала аятта Өзүнүн жолун ачык көрсөтүп, ага бекем карманууга үндөйт. Бул — ыймандуу адам үчүн чоң сооротуу жана жол көрсөткүч.
• Куран бизди божомолго эмес, так билимге жана акыйкатка таянууга үйрөтөт. Бул — адамзаттын жашоосунда туура чечим кабыл алуусуна жардам берүүчү негизги принцип.
• Ислам — бул жөнөкөй эле ээрчүү эмес, терең ойлонуу, изилдөө жана чындыкты табуу дини. Ошондуктан Куранды окуп, үйрөнүү аркылуу адам акыйкат жолду таба алат жана туура жашоого умтулат.