سوره اعراف — آیه 98

معانی کلمات:

• بَأْسُنَا: عذاب و کیفر ما
• ضُحًی: اول روز، هنگام چاشتگاه
• یَلْعَبُونَ: سرگرم بازی و غفلتاند، مشغول لهو و امور دنیوی

تفسیر آیه:

آیا ساکنان شهرها و آبادیها از این ایمن شدهاند که عذاب ما در روشنایی روز و هنگام چاشتگاه به سراغشان بیاید، در حالی که آنها سرگرم بازی و غفلت از یاد خدا هستند؟ خداوند این دو زمان (شب و روز) را بهطور خاص ذکر کرده است، زیرا انسان در این دو هنگام بیشتر از هر وقت دیگری غافل و مشغول امور دنیوی است؛ پس آمدن عذاب در این اوقات، هولناکتر و شدیدتر است. این آیه در ادامه هشدارهای پیشین است که خداوند به مشرکان و گناهکاران میدهد تا بدانند هیچ زمان و مکانی از قدرت و انتقام الهی در امان نیست؛ نه در شب که در خوابند و نه در روز که سرگرم کار و لهو و لعباند. اگر عذاب الهی در حالی که آنها غافل و مشغول بازیهای دنیوی هستند فرود آید، چه حالشان خواهد بود؟ این تهدیدی است برای آنان که ایمان به وعید الهی ندارند و خود را از عذاب او در امان میپندارند.

فواید و پیامهای آیه:

1. هشدار به غافلان: انسان نباید از مکر و عذاب الهی ایمن باشد؛ چرا که امنیت از عذاب خدا، نشانه غرور و فریب شیطان است.
2. اهمیت آمادگی در همه حال: مؤمن باید در هر لحظه از شب و روز، آماده لقای پروردگار باشد و غفلت و سرگرمی به امور دنیوی نباید او را از یاد خدا غافل کند.
3. خطر لهو و لعب: سرگرم شدن به بازیها و امور بیهوده که انسان را از وظایف دینی بازمیدارد، زمینهساز نزول بلا و عذاب است.
4. رحمت و فرصت توبه: خداوند با بیان این هشدارها، درِ توبه را باز گذاشته است تا بندگان پیش از فرا رسیدن عذاب، بهسوی او بازگردند و از گناهان خود پشیمان شوند.