Абаса сүресі — Аят 24

1. Сөздердің мағынасы:

• فَلْيَنظُرِ: қарап, ой жүгіртсін, терең ойлансын.
• الْإِنسَانُ: адам.
• طَعَامِهِ: оның тағамы, азығы.

1. Аяттың тәпсірі:

Адам баласы өзінің күнделікті жеп жүрген тағамына терең оймен қарап, ол туралы ой жүгіртсін. Ол тағамның қалай пайда болғанын, қайдан келгенін ойластырсын. Аллаһ тағала аспаннан жаңбыр жаудырып, жерді жарып, одан түрлі өсімдіктерді, дәнді дақылдарды, жүзімді, малға жем-шөпті, зәйтүнді, құрманы, үлкен-үлкен бақтарды және түрлі жемістерді шығарды. Осының бәрі адамның өзі мен малдарының пайдалануы үшін жаратылған. Аллаһқа сенбейтін адам өзінің жеп жүрген тағамының қалай пайда болғанын, оның артындағы Жаратушының құдіретін ойлап көрсін. Адам тағамының алғашқы күйінен соңғы күйіне дейін қалай өзгеріп, бір халден екінші халге ауысатынын ойластырсын. Сол сияқты өз өмірінің де бір халден екінші халге ауысып, ақырында қалай өзгеретінін ой жүгіртсін.

1. Алынатын пайдалы қағидалар:

• Бұл аят адамды Аллаһтың берген нығметтері туралы ой жүгіртуге шақырады. Күнделікті жеп жүрген тағамымыздың өзі Аллаһтың құдіреті мен рақымының белгісі екенін ұғындырады.
• Тағамның пайда болу жолын ойлау арқылы адам Аллаһтың бар екенін, Оның құдіретін және даналығын таниды. Бұл иманды нығайтады.
• Адам өз өмірінің де бір күйден екінші күйге ауысатынын, яғни дүние өмірінің уақытша екенін түсінеді. Бұл оны ақыретке дайындалуға тәрбиелейді.
• Ислам діні адамды ойлануға, зерделеуге, табиғаттағы Аллаһтың белгілерін көруге шақырады. Бұл діннің ақыл мен ойға құрметпен қарайтынын көрсетеді.
• Аллаһтың берген әрбір нығметіне шүкір ету керектігін үйретеді. Тағамды да Аллаһтың сыйы ретінде қабылдап, шүкіршілік ету — мұсылманның әдебі.
• Бұл аят адамды Жаратушыны тануға, Оған иман келтіруге және Оның нығметтеріне риза болуға бастайды. Ислам — адамды ойлауға, түсінуге және Аллаһқа жақындауға шақыратын дін екенін көрсетеді.