Йунус сүрөсү — Аят 78

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• تَلْفِتَنَا — бизди буруу, тартуу, алагды кылуу деген мааниде.
• الْكِبْرِيَاءُ — улуулук, бийлик, падышалык, үстөмдүк дегенди билдирет.
• بِمُؤْمِنِينَ — ишенүүчүлөр, ырастоочулар, кабыл кылуучулар деген мааниде.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Фараон жана анын эли Муса пайгамбарга (алейхи салам) мындай деп жооп беришти: «Сен бизге сыйкыр алып келип, ата-бабаларыбыздан калган динден — бут-сөкүлөргө сыйынуудан — бизди буруп, алагды кылмакчы болдуңбу? Ошондой эле сен жана сенин бир тууганың Харун Мисир жеринде бийликке, улуулукка ээ болушуңарды каалайсыңбы? Биз болсо, оо Муса жана Харун, силердин элчи болуп жиберилгениңерди эч качан ырастабайбыз, силерге ишенбейбиз.»

Башкача айтканда, фараон менен анын коому Муса пайгамбардын чакырыгын акыл-эстүү далил менен кабыл алуунун ордуна, аны «ата-бабалардын жолун бузуу» жана «бийликти тартып алуу» аракети катары түшүнүштү. Алар өздөрүнүн эски ырым-жырымдарына, ата-бабаларынын салтына жабышып, чындыкка моюн сунуудан баш тартышты. Ошону менен бирге алар Муса менен Харундун пайгамбарлыгын танууга бел байлашты.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Бул аят адамдардын көбү чындыкты кабыл кылууда ата-бабаларынын салтына, эски адаттарына эркелеп, жаңылышка түшүп калаарын көрсөтөт. Бирок Ислам адамды акыл-эс менен ой жүгүртүүгө, чындыкты издөөгө чакырат.
• Пайгамбарларга каршы чыккандар көбүнчө «бийликтен айрылып калабыз» деген коркунуч менен аракет кылышат. Бирок чыныгы пайгамбарлар бийлик же дүйнөлүк мансап үчүн эмес, Аллахтын буйругун жеткирүү үчүн келишет.
• Ислам — ата-бабаларды сыйлоону үйрөткөн менен, алардын туура эмес иштерин, ырым-жырымдарын сокур тууроону четке кагат. Ар бир адам чындыкты өзү изилдеп, акыл менен кабыл алышы керек.
• Бул аят бизге чындыкка тоскоол болгон эски адаттардан, элдин басымынан коркпостон, туура жолду кармоого үндөйт. Аллахтын дини — жеңил, түшүнүктүү жана акылга шайкеш келген дин.