Yunus surəsi — Ayə 93

Ayədəki bəzi sözlərin mənaları:

• Bəvvəna – yerləşdirdik, məskunlaşdırdıq.
• Mübəvvəə sidq – xeyirli, mübarək və bərəkətli məkan.
• Təyyibat – təmiz, halal və gözəl ruzilər.
• Cəahumul-ilm – onlara elm gəldikdən sonra, yəni Tövratda və Quranda olan açıq-aydın həqiqətlər çatdıqdan sonra.

Təfsir:

Allah-Təala bu ayədə İsrail oğullarına verdiyi böyük nemətləri xatırladır. Onları Şam (Suriya, Fələstin) və Misir kimi mübarək torpaqlara yerləşdirdi, onlara halal, təmiz və gözəl ruzilər bəxş etdi. Bu, Allahın onlara olan sonsuz lütf və mərhəmətinin əlaməti idi. Lakin onlar bu qədər nemətə baxmayaraq, öz aralarında ixtilafa düşdülər. Əsas məsələ burasındadır ki, onlar bu ixtilafa nadanlıqdan deyil, elm gəldikdən sonra düşdülər. Yəni Tövrat onlara həqiqəti göstərmişdi, Peyğəmbərimiz Məhəmməd (sallallahu aleyhi və səlləm) haqqında açıq xəbərlər vermişdi. Lakin onlar inadkarlıq edərək, öz nəfslərinin istəyinə uyub haqqı qəbul etmədilər və ixtilafa düşdülər.

Bu, bizim üçün böyük bir ibrət dərsidir! Elm və həqiqət gəldikdən sonra ixtilaf etmək, inadkarlıq göstərmək insanı Allahın qəzəbinə düçar edər. Çünki Allah insanlara ağıl və dərrakə vermiş, peyğəmbərlər göndərmiş, kitablar nazil etmişdir ki, onlar haqqı tapsınlar və birlik olsunlar. Amma nəfsin istəkləri, dünya malına hərislik və təkəbbür insanları ixtilafa sürükləyir.

Ey mömin qardaşlar! Biz bu ayədən öyrənirik ki, elm və bilik böyük bir nemətdir, amma bu nemət insanı təkəbbürə və ixtilafa aparmamalıdır. Əksinə, elm insanı haqqa yönəltməli, birlik və bərabərliyə sövq etməlidir. Peyğəmbərimiz (sallallahu aleyhi və səlləm) buyurmuşdur: "Ümmətim ixtilafa düşməz, haqq üzərində olanlar həmişə qalib gələr."

Allah-Təala bu ayənin sonunda xəbər verir ki, o gün, Qiyamət günü bütün ixtilaflara Son hökm veriləcəkdir. O gün haqq ilə batil ayrılacaq, möminlər Cənnətə, kafirlər isə Cəhənnəmə daxil olacaqdır. Bu, Allahın ədalətinin təcəllasıdır. Heç kəs zülm görməyəcək, hər kəs əməlinin qarşılığını alacaqdır.

Ey Allahın bəndələri! Gəlin bu dünyada ixtilaf və ayrılıq yaratmayın, haqq ətrafında birləşin. Çünki Qiyamət günü bütün ixtilaflar aydınlaşacaq və hər kəs öz əməlinin nəticəsini görəcəkdir. Allah bizləri haqqdan ayrılmayan, birlik və bərabərlik üzərində olan bəndələrindən etsin! Amin!