Аль-Адият сүрәсе — Аять 6

Сүзләрнең мәгънәләре:

• әл-Кәнүд: Бу сүз бик саран, бик нык рәнҗетүче, яки бик зур рәхмәтсез, нык кафыр (көферлек итүче) мәгънәсендә кулланыла. Гарәп телендә бу сыйфат кешенең үз Раббысына карата бик нык рәхмәтсезлеген, яхшылыкны инкяр итүен һәм вакытлыча авырлыкларга чыдамсызлыгын белдерә.

Аять тәфсире:

Әйе, Аллаһы Тәгалә үзенең бәндәсенә иң зур нигъмәтләр бирүче, аны юктан бар итүче, һәрвакыт ризыкландыручы һәм саклаучы. Әмма кеше, үзенең табигате буенча, бу нигъмәтләрнең кадерен белми, рәхмәтсезлек күрсәтә. Ул үзенең Раббысының нигъмәтләрен инкяр итә, аларны оныта, ә кайчакта ачыктан-ачык кафырлык кыла. Кеше үзенә бирелгән байлыкны, сәламәтлекне, гаиләне һәм башка нигъмәтләрне Аллаһыдан дип танымый, ә аларны үзенең көче һәм тырышлыгы белән алдым дип уйлый. Ул вакытлыча авырлыкларга, бәла-казаларга чыдамсыз, ә нигъмәтләргә саран, бик нык рәхмәтсез. Кеше үзенең Раббысы аңардан теләгән яхшылыкны, мәсәлән, Аллаһы юлында бирүне, булышлык итүне, дога кылуны һәм башка изге гамәлләрне эшләүдән дә тартына. Ул үзенең малын сакларга, тупларга ашкына, ә аны Аллаһы ризалыгы өчен тотудан баш тарта. Бу рәхмәтсезлек кешенең үз Раббысына карата булган мөнәсәбәтенең асылын күрсәтә — ул үзенең Хакыйкый Иясенең нигъмәтләренә карата битараф һәм инкяр итүче булып кала.

Аятьтән алынган файдалар:

• Кеше үзенең табигате буенча рәхмәтсезлеккә, нигъмәтләрне инкяр итүгә һәм саранлыкка омтыла. Шуңа күрә һәркем үз-үзен тикшереп, Аллаһыга рәхмәтле булырга, Аның нигъмәтләрен тел белән дә, йөрәк белән дә, гамәлләр белән дә танырга тиеш.
• Аллаһы Тәгалә безгә биргән һәрбер нигъмәт — Аның безгә булган мәхәббәте һәм рәхмәтенең билгесе. Шуңа күрә без бу нигъмәтләрне Аның юлында тотып, мохтаҗларга ярдәм итеп, шөкер итәргә бурычлыбыз.
• Рәхмәтсезлек кешене Аллаһының рәхмәтеннән ераклаштыра, ә шөкер итү — Аның нигъмәтләрен арттыра. Шуңа күрә һәркем үзенең Раббысына рәхмәтле булырга тырышырга тиеш, чөнки бу — иманның һәм тәкъвалыкның билгесе.