Yûsuf Suresi — Ayet 21

Kelime Anlamları:

• Meskene (مَثْوَاهُ): Kalacağı yer, makam, konaklama yeri.
• Temkin (مَكَّنَّا): Güç ve imkân vermek, yeryüzünde sağlam bir yer edindirmek.
• Te'vil (تَأْوِيلِ): Yorumlama, sonucu ve iç yüzünü açıklama.
• Ehadis (الْأَحَادِيثِ): Burada rüyalar anlamındadır; çünkü Hz. Yusuf'un kıssasında rüya tabiri önemli yer tutar.
• Galib (غَالِبٌ): Her şeye üstün gelen, hükmünü geçiren.

Tefsir:

Mısır'a getirilen Hz. Yusuf'u (a.s.) satın alan kişi, devletin ileri gelenlerinden olan ve "Aziz" diye anılan vezirdi. O, hanımına (Züleyha'ya) dönerek şöyle dedi: "Ona iyi bak, ikramda bulun, kalacağı yeri güzel hazırla. Umulur ki bize faydası dokunur ya da onu evlat ediniriz." Bu sözler, Allah'ın Yusuf'u koruduğunun ve onun kalplere sevgi yerleştirdiğinin bir göstergesidir. Çünkü onu kuyuya atan kardeşleri, ondan kurtulmak isterken; Allah, onu Mısır'ın en güçlü hanesine ulaştırmıştı. Bu, kaderin cilvesi ve ilahi takdirin tecellisidir.

Allah Teâlâ buyuruyor ki: "İşte böylece Yusuf'a o yerde (Mısır'da) güç ve imkân verdik." Yani onu kuyudan çıkardığımız, kardeşlerinin tuzağından kurtardığımız ve Aziz'in kalbine onun sevgisini yerleştirdiğimiz gibi, ona Mısır'da yüksek bir makam ve otorite de verdik. Ayrıca ona rüyaların yorumunu öğrettik. Bu, onun peygamberlik görevine hazırlık niteliğindeydi; çünkü rüya tabiri, ilim ve hikmetin önemli bir parçasıdır.

Sonra Allah, bütün bu işlerin kendi elinde olduğunu bildiriyor: "Allah, emrinde (işinde) galip olandır." Yani O'nun hükmünü bozacak, takdirini engelleyecek hiçbir güç yoktur. Yusuf'un başından geçenler, bu gerçeğin canlı bir şahididir. Kardeşlerinin planı, kuyu, kölelik, zindan... Hepsi Allah'ın izniyle ve O'nun hikmetiyle bir düzen içinde ilerledi ve sonunda Yusuf'u izzet ve şerefe ulaştırdı. Ancak insanların çoğu, işlerin gerçek sahibinin Allah olduğunu bilmez; sebeplere takılıp kalır, neticeleri yanlış yorumlar.

Davet ve İbret Yönü:

Bu ayet, müminin kalbine büyük bir teselli ve güven aşılar. Ne kadar zor durumda kalırsak kalalım, unutmayalım ki Allah, emrini yerine getirendir. Yusuf (a.s.) kuyudan saraya uzanan yolculuğunda yalnız değildi; Allah onunla beraberdi. Biz de bu kıssadan hisse alalım: Başımıza gelen her olayda bir hayır vardır; yeter ki sabredelim ve Allah'a güvenelim. Bugün sıkıntı gibi görünen şeyler, yarın rahmetin kapısını aralayabilir. Önemli olan, kalbimizi Allah'a bağlamak ve O'nun takdirine rıza göstermektir. Çünkü Allah, kendisine tevekkül eden kullarını asla yalnız bırakmaz ve onları izzetle taçlandırır.