Hijr surasi — Oyat 22

Kalimalarning ma'nolari:

• Lavāqih – "loqiha"ning ko'pligi bo'lib, homilador, yuk ko'taruvchi ma'nolarini bildiradi. Ya'ni shamollar yomg'ir bulutlarini homilador qiluvchi, ularga suv yukini olib keluvchidir.
• Asqaynakum – sizlarni sug'ordik, ichirdik.
• Bikhāzinīn – saqlovchilar, zaxira qiluvchilar.

Tafsir:

Alloh taolo o'zining cheksiz qudrati va marhamatini namoyon qiluvchi ulug' ne'matlarini eslatib: "Biz shamollarni homilador qilib yubordik", deydi. Ya'ni, shamollarni bulutlarni to'plab, ularni suv bilan to'ldiruvchi qilib yubordik. Bu shamollar yomg'ir bulutlarini ko'tarib, ularni quruq yerlarning ustiga olib boradi va Allohning izni bilan yomg'ir yog'diradi.

So'ngra: "Osmondan suv tushirdik", deydi. Ya'ni, o'sha homilador qilingan bulutlardan pokiza suvni nozil qildik. Keyin: "Sizlarni u bilan sug'ordik", deydi. Bu suv orqali sizlarning ichishingiz, chorva hayvonlaringiz, ekinlaringiz va butun hayotingiz ta'minlanadi.

Oxirida esa: "Sizlar uni saqlab qoluvchi emassiz", deydi. Ya'ni, ey insonlar! Sizlar bu suvni yer ostida saqlab, buloq va quduqlarga aylantirishga qodir emassiz. Buni faqatgina Alloh taolo amalga oshiradi. U suvni yer ostida zaxira qilib, kerakli paytda sizlarga chiqarib beradi. Bu Allohning sizlarga bo'lgan rahmati va ehsonidir.

Foydalar:

1. Alloh taoloning ne'matlarini chuqur tafakkur qilish inson qalbida Unga bo'lgan shukr va muhabbatni oshiradi. Yomg'ir suvining osmondan tushishi, shamollarning bulutlarni ko'tarib kelishi – bularning barchasi Allohning buyuk qudrati va hikmatining belgilaridir.
2. Inson o'z zaifligini tan olishi kerak. Suvni saqlash, bulutlarni boshqarish, yomg'ir yog'dirish kabi ishlarga qodir emasligini bilgan inson, o'zini kibr va takabburlikdan saqlaydi va Allohga bo'lgan ehtiyojini his qiladi.
3. Bu oyat insonni tabiatdagi muvozanat va tartib ustida fikr yuritishga, Allohning yaratish san'atini o'rganishga undaydi. Bu esa ilm-fanni rivojlantirishga va Allohning oyatlarini chuqurroq anglashga olib boradi.
4. Alloh taolo suvni biz uchun saqlab qo'ygani – Uning bizga bo'lgan cheksiz rahmatining dalilidir. Bu rahmatni his qilgan inson, o'z hayotida ham boshqalarga rahmdil bo'lishga, ularga yordam berishga intiladi.