Hijr surasi — Oyat 39

Kalimalarning ma'nolari:

• أَغْوَيْتَنِي – meni adashtirding, yo'ldan ozdirding.
• لَأُزَيِّنَنَّ – albatta chiroyli ko'rsataman, bezab ko'rsataman.
• لَأُغْوِيَنَّهُمْ – albatta ularni yo'ldan ozdiraman.
• أَجْمَعِينَ – barchalarini, hammasini.

Tafsir:

Iblis o'zining mag'rurligi va kibr-u havosida davom etib, Olloh taologa shunday dedi: "Ey Robbim, meni adashtirganing, yo'ldan ozdirganing sababli – bu so'z bilan u qasam ichdi – men ularga yer yuzida gunoh ishlarni, itoatsizliklarni va dunyo lazzatlarini bezab ko'rsataman. Odam bolalariga yaxshilik yo'lini yomon, yomonlik yo'lini esa yaxshi qilib ko'rsataman. Va ularning barchasini – hammasini – to'g'ri yo'ldan og'dirib, adashtirishga harakat qilaman. Faqat Sening o'zing hidoyat qilgan, ixlosi bilan Senga ibodat qiladigan bandalaring mustasno – ularga kuchim yetmaydi."

Iblisning bu so'zlari uning Ollohga bo'lgan dushmanligi va Odam avlodiga bo'lgan nafratini ochiq-oydin izhor etadi. U o'zining adashganligini tan oladi, lekin tavba qilish o'rniga, boshqalarni ham adashtirishga ahd qiladi. Bu uning Ollohning rahmatidan butunlay mahrum bo'lganligini va insoniyatga qarshi abadiy urush e'lon qilganini ko'rsatadi.

Foydalar:

1. Iblisning dushmanligi haqiqiy va doimiydir – u qasam ichib, insonlarni yo'ldan ozdirishga va'da bergan. Bu bizni doimo hushyor bo'lishga, uning hiyla-nayranglaridan ogoh bo'lishga undaydi.
2. Iblis gunohlarni bezab ko'rsatishini bilib, biz har bir ishni Ollohning mezonlari bilan o'lchashimiz, ko'zga chiroyli ko'ringan narsalarga aldanishdan saqlanishimiz kerak.
3. Olloh taoloning rahmati va hidoyati buyukdir – Iblisning o'zi ham "Sening hidoyat qilgan bandalaring"ni yo'ldan ozdira olmasligini tan olgan. Bu mo'minlarga umid bag'ishlaydi: kim Ollohga chin dildan yopishsa, Iblisning kuchi unga yetmaydi.
4. Iblisning "barchalarini" degan so'zi uning cheksiz dushmanligini ko'rsatadi – biz hech qachon undan g'ofil qolmasligimiz, doimo Ollohdan panoh so'rashimiz lozim.
5. Bu oyat insonning irodasi va tanlovi borligini ham ko'rsatadi – Iblis faqat vasvasa qiladi, lekin odamning qalbi va irodasi uning qo'lida emas. Shuning uchun har bir inson o'z tanlovi uchun mas'uldir.