سوره حجر — آیه 82

معانی کلمات:

• يَنْحِتُونَ: میتراشیدند، با تیشه و ابزار آهنی سنگها را میبریدند و شکل میدادند.
• آمِنِينَ: در امنیت و آسودگی، بدون ترس از خرابی یا فروریختن.

تفسیر آیه:

این آیه به بیان بخشی از زندگی قوم ثمود، قوم حضرت صالح علیهالسلام، میپردازد که با مهارت و توانایی شگفتانگیزی در دل کوهها خانههایی میتراشیدند. آنان با ابزار خود، سنگهای سخت کوه را میبریدند و در درون آنها اتاقها و سرپناههایی امن و استوار میساختند. این خانهها چنان محکم بودند که گویی هیچ حادثهای نمیتوانست آنها را ویران کند و ساکنانشان در کمال آسودگی و بدون بیم از فرو ریختن یا آسیب دیدن، در آنها زندگی میکردند. این توصیف، نشاندهنده قدرت و تمدن پیشرفته آن قوم در عرصه معماری و سنگتراشی است، اما با این حال، آنان به جای شکرگزاری از این نعمت بزرگ، به کفر و سرکشی روی آوردند و دعوت پیامبر خود را نپذیرفتند.

فواید و درسهای آیه:

• نعمتهای الهی، مانند قدرت و توانایی، وسیلهای برای آزمایش انسان هستند؛ کسانی که از این نعمتها در مسیر بندگی و شکر استفاده کنند، رستگار میشوند و آنان که به آنها مغرور شوند، گرفتار عذاب الهی خواهند شد.
• ایمان و امنیت واقعی در سایه اطاعت از خداوند و پیامبران او به دست میآید، نه در استحکام خانهها و قدرت ظاهری؛ چرا که هیچ بنا و تواناییای نمیتواند انسان را از عذاب الهی محافظت کند.
• این آیه انسان را به تفکر در سرنوشت اقوام گذشته دعوت میکند تا از عبرتهای آنان پند بگیرد و بداند که تکیه بر قدرت و ثروت، بدون ایمان، پایدار نخواهد بود.