Hijr surasi — Oyat 85

Kalimalarning ma'nolari:

• الصفح الجميل – go'zal kechirish, ya'ni hech qanday malomat va gina-kuduratsiz, begunoh ravishda yuz o'girish.

Tafsir:

Biz osmonlaru Yerni va ular o'rtasidagi barcha narsalarni behuda, o'yin-kulgu uchun yaratmadik. Balki ularni haq bilan – ya'ni O'z hikmatimiz, qudratimiz va birligimizga dalil bo'lsin, bandalar O'zimizga ibodat qilib, buyruqlarimizga itoat etsinlar deb yaratdik. Bu ulkan koinot Yaratganning kamolotiga, Uning yagona iloh ekaniga va Unga hech kimning sherik bo'lolmasligiga guvohlik beruvchi buyuk dalildir.

Qiyomat soati, shubhasiz, keluvchidir. O'sha kuni har bir jon o'zi qilgan yaxshi-yomon amallariga yarasha mukofot yoki jazo oladi. Yaxshilik qilganlar yaxshilikka, yomonlik qilganlar esa yomonlikka erishadilar. Demak, bu dunyo abadiy emas, balki oxirat hayoti uchun bir poydevordir.

Shu sababli, ey Muhammad payg'ambar, mushriklarning senga va dini Islomga yetkazayotgan ozorlariga sabr qil, ularni kechir va ularga nisbatan go'zal munosabatda bo'l. Go'zal kechirish esa – na til bilan malomat qilish, na qalbda gina saqlash, balki ularning qilmishlarini butunlay unutib, Allohning buyrug'iga itoat etgan holda yuz o'girishdir. Chunki ularning jazosi Allohning huzurida, Qiyomat kuni ularga berilajakdir.

Foydalar:

1. Koinotdagi har bir narsa – osmonlar, Yer va ular o'rtasidagi barcha mavjudot – behuda emas, balki hikmat bilan yaratilgan. Bu insonni Yaratganning buyukligi haqida o'ylashga va Unga shukr qilishga chorlaydi.
2. Qiyomat soatining kelishi muqarrardir. Bu e'tiqod insonni yaxshi amallar qilishga, gunohlardan saqlanishga undaydi, chunki har bir qilgan ishi uchun hisob berishini biladi.
3. Go'zal kechirish – musulmonning yuksak axloqidir. Dushmanlarga nisbatan ham kechirimli bo'lish, qalbni gina-kuduratdan tozalash insonni Allohga yaqinlashtiradi va jamiyatda tinchlik-osoyishtalikni ta'minlaydi.
4. Payg'ambarimizning mushriklarga nisbatan go'zal munosabatda bo'lishga buyurilgani, Islom dinining rahm-shafqat va bag'rikenglik diniga ekanini ko'rsatadi. Bu esa odamlarni Islomga mehr qo'yishga undaydi.