Nahl surasi — Oyat 111

Kalimalarning ma'nolari:

• Tujodilu: bahslashadi, tortishadi, o'zini himoya qilish uchun dalil keltiradi.
• An nafsihaa: o'z zoti, o'z shaxsi haqida.
• Tuvaffaa: to'liq beriladi, yarim qoldirilmaydi.
• Laa yuzlamuun: zulm qilinmaydi, ularning haqlaridan kamaytirilmaydi va gunohlariga ortiqcha yuklanmaydi.

Tafsir:

Ey Rasul! Ushbu og'ir va dahshatli kunni — Qiyomat kunini ularga eslat. O'sha kuni har bir jon o'z himoyasi uchun keladi va faqat o'zi haqida qayg'uradi. Na yaqinlari, na do'stlari, na oilasi unga yordam bera oladi. Har bir inson o'z gunohlaridan oqlanish uchun bahsga tushadi, lekin bu bahs unga hech qanday foyda bermaydi. Alloh taolo har bir jonga qilgan amalining to'liq jazosini beradi: yaxshilik qilgan bo'lsa — savobini to'liq oladi, yomonlik qilgan bo'lsa — jazo sifatida uning jazosini to'liq tortadi. Bu jarayonda hech kimga zulm qilinmaydi: yaxshi amallarining savobidan kamaytirilmaydi va gunohlari uchun ortiqcha jazo berilmaydi. Har bir inson faqat o'zi qilgan ishlariga yarasha mukofot yoki jazo oladi.

Foydalar:

1. Ushbu oyat insonga o'z amallari uchun mas'ul ekanini va Qiyomat kuni hech kim boshqasining gunohini o'z zimmasiga olmasligini o'rgatadi. Bu esa insonni faqat o'z yaxshi amallariga tayanishga va yomon ishlardan saqlanishga undaydi.
2. Alloh taoloning adolati mukammal ekanini bildiradi: U hech kimga zulm qilmaydi, balki har bir insonga qilgan amaliga yarasha to'liq jazo yoki mukofot beradi. Bu mo'min qalbiga taskin bag'ishlaydi, chunki u biladiki, bu dunyoda ko'rgan har qanday qiyinchilik va sinovlar uchun oxiratda to'liq haqqi beriladi.
3. Qiyomat kunining dahshatlarini eslash insonni dunyoviy lazzatlarga berilib ketishdan saqlaydi va uni to'g'ri yo'lga — Allohga ibodat qilishga, yaxshilik qilishga va gunohlardan tiyilishga chorlaydi. Bu oyat mo'minlarga sabr va taqvo bilan yashashni o'rgatadi, chunki oxiratda har bir amalning hisobi borligini bilish insonni to'g'ri hayot kechirishga undaydi.