نحل سۈرىسى — ئايەت 20

1) لۇغەت ئىزاھاتى:

• يَدْعُونَ: چاقىرىدۇر، ئىبادەت قىلىدۇر. بۇ يەردە «ئىبادەت قىلىش» مەنىسىدە.
• مِن دُونِ اللَّهِ: ئاللاھتىن باشقا، يەنى ئاللاھنى قويۇپ باشقىغا.
• يَخْلُقُونَ: يارىتىدۇر. بۇ يەردە «ھېچ نەرسىنى يارىتالمايدۇ» مەنىسىدە.
• يُخْلَقُونَ: يارىتىلىدۇر، يەنى ئۇلارنى باشقىلار ياسايدۇ.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ قەۋمى ۋە باشقا مۇشرىكلار ئاللاھنى قويۇپ چوقۇنۇۋاتقان بۇتلىرى ۋە سەنمەنلىرى ھەرگىز ھېچ نەرسىنى يارىتالمايدۇ — ھەتتا ئەڭ كىچىك بىر نەرسىنىمۇ يارىتالمايدۇ. چۈنكى ئۇلار ئۆزى يارىتىلغان مەخلۇقلاردۇر؛ ئۇلارنى ئىنسانلار تاش، ياغاچ ۋە باشقا ماتېرىياللاردىن ئۆز قوللىرى بىلەن ياساپ چىقىدۇ. ئەمدى ئويلىنىڭلار: ئۆز قولىڭلار بىلەن ياسىغان، ھېچقانداق كۈچ-قۇدرەتكە ئىگە بولمىغان، ھەتتا ئۆزىنىمۇ قوغداپ قالالمايدىغان بىر نەرسىگە قانداقمۇ ئىبادەت قىلىسىلەر؟ ئەقىل-پاراسەت ئىگىلىرى ئۈچۈن بۇ ئىنتايىن ئوچۇق بىر خاتالىقتۇر.

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئىبادەتكە لايىق يالغۇز ئاللاھتۇر — ئۇ يارىتىغۇچى، ھەممە نەرسىنىڭ خالىقىدۇر. ئۇنىڭدىن باشقا چوقۇنۇۋاتقان ھەممە نەرسە مەخلۇق بولۇپ، ئۇلار ھېچ نەرسىنى يارىتالمايدۇ. شۇڭا ئىنسان ئۆز قەلبىنى بۇت-سەنمەنلەردىن پاكلاپ، پەقەت بىر ئاللاھقا يۈزلەنگەندە، ھەقىقىي ئەركىنلىك ۋە ھۆرمەتكە ئېرىشىدۇ. ئىسلام دىنى ئىنساننى خۇراپاتلىق ۋە بىمەنىلىكتىن قۇتقۇزۇپ، ئەڭ ئالىي ۋە بىر يارىتىغۇچىغا باغلايدىغان نۇرلۇق يولدۇر. كېلىڭلار، بۇ ئايەتنىڭ مەنىسىنى چوڭقۇر ئويلىنىپ، ھەقىقىي ئىبادەتكە لايىق زاتنى تونۇپ يېتەيلىك ۋە پەقەت ئۇنىڭغا قۇلچىلىق قىلايلىق.