سوره نحل — آیه 5

معانی کلمات:

• الْأَنْعَامَ: چهارپایان (شتر، گاو، گوسفند و بز).
• دِفْءٌ: گرمی و پوششی که از پشم و موی حیوانات به دست میآید (مانند لباس و خیمه).
• مَنَافِعُ: سودها و بهرههای گوناگون (مانند شیر، پوست، سواری و حمل بار).

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه به یکی از نعمتهای بزرگ خود بر بشر اشاره میکند و میفرماید: چهارپایان (شتر، گاو، گوسفند و بز) را برای شما آفرید. در این آفرینش، منافع فراوانی نهفته است: نخست، از پشم و موی آنها برای شما گرمی و پوشش فراهم میشود (مانند لباسهای پشمی و خیمههای ساختهشده از موی بز و شتر). دوم، منافع دیگری نیز در آنهاست؛ مانند شیر که نوشیدنی گواراست، پوست که برای ساخت وسایل و پوشاک استفاده میشود، و سواری و حمل بار که در سفرها و جابهجایی کالاها به کار میآید. سوم، از گوشت آنها نیز تغذیه میکنید و این بخشی از روزی حلالی است که خداوند برای شما مقرر داشته است. این آیه نشان میدهد که خداوند نهتنها این حیوانات را آفریده، بلکه آنها را کاملاً در خدمت نیازهای بشر قرار داده است.

فواید و درسهای آیه:

1. شناخت نعمتهای الهی: این آیه ما را به تفکر در نعمتهای خداوند دعوت میکند تا سپاسگزار او باشیم و از یاد او غافل نشویم.
2. توحید و یکتاپرستی: آفرینش این حیوانات با این همه منافع، نشانه قدرت و حکمت خداست و ما را به ایمان به خالق یگانه رهنمون میشود.
3. استفاده حلال و بهینه: خداوند گوشت و دیگر محصولات این حیوانات را حلال کرده است؛ پس باید از آنها بهدرستی و بدون اسراف استفاده کنیم و شکرگزار این نعمتها باشیم.
4. محبت به حیوانات: این آیه به ما میآموزد که حیوانات نیز مخلوقات خداوند هستند و باید با آنها مهربان باشیم و از آنها بهدرستی نگهداری کنیم، چرا که آنها امانتهای الهی در دست ما هستند.
5. توجه به معاد: وقتی خداوند اینچنین نعمتهای دنیوی را برای ما فراهم کرده، قطعاً نعمتهای اخروی نیز برای مؤمنان فراهم خواهد کرد؛ پس باید با ایمان و عمل صالح، خود را برای آن زندگی جاودانه آماده کنیم.