سوره نحل — آيت 5

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• الْأَنْعَامَ: چوپايو مال، يعني اُٺ، ڳئون، رڍ، ٻڪري ۽ ساڻن ملندڙ جانور.
• دِفْءٌ: گرمي ۽ اُس، يعني اهڙي شيءِ جنهن سان سيءَ کان بچاءُ ٿئي، جهڙوڪ اُنھن جي اُنَ، وِيرَ ۽ چَمَ مان ٺهيل ڪپڙا ۽ خيما.
• مَنَافِعُ: فائدا، نفعا، يعني کير، چَم، اُنھن تي سوار ٿيڻ، بار کڻڻ ۽ ٻيا ڪيترائي فائدا.

2) آيت جي تفسير:

الله تعاليٰ پنھنجي ٻانهن تي ٻَڌل احسانن جو ذڪر ڪندي ٻڌائي ٿو ته اُنھن چوپاين کي پڻ الله ئي پيدا ڪيو آهي، يعني اُٺ، ڳئون، رڍ ۽ ٻڪريون وغيره. اي ماڻهو! اُنھن ۾ اوھان لاءِ ڪيترائي فائدا رکيا ويا آهن. اُنھن جي اُنَ، وِيرَ ۽ چَمَ مان اوھان کي گرمي ۽ اُس حاصل ٿئي ٿي، سيءَ کان بچاءُ ٿئي ٿو، ڪپڙا ۽ خيما ٺاهيا وڃن ٿا. انھن کان سواءِ ٻيا به ڪيترائي نفعا آهن، جهڙوڪ کير، مکڻ، گيهه، گوشت، چَم، اُنھن تي سوار ٿيڻ، بار کڻڻ، پوکيءَ ۾ ڪم اچڻ ۽ نسل وڌائڻ وغيره. ۽ انھن ئي چوپاين مان ڪن جو گوشت اوھان کائيندا آهيو. اهي سڀ شيون الله جي قدرت ۽ رحمت جو نشان آهن، جيڪي انسان جي زندگيءَ لاءِ نهايت ضروري ۽ ڪارآمد آهن.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا ۽ سبق:

• الله تعاليٰ جو شڪر ادا ڪرڻ گهرجي ته اُن اسان لاءِ چوپايو مال پيدا ڪيو، جيڪي اسان جي روزمره جي زندگيءَ ۾ ڪم اچن ٿا.
• اسلام هڪ اهڙو دين آهي جيڪو انسان جي فطرت ۽ ضرورتن سان ٺهڪندڙ آهي، ۽ ان ۾ انسان لاءِ حلال ۽ پاڪ شين جو استعمال جائز قرار ڏنو ويو آهي.
• الله جي پيدا ڪيل شين ۾ غور ۽ فڪر ڪرڻ سان ايمان ۾ اضافو ٿئي ٿو ۽ الله جي وحدانيت جو يقين مضبوط ٿئي ٿو.
• قرآن مجيد ۾ الله تعاليٰ بار بار پنھنجي نعمتن جو ذڪر ڪري ٻڌائي ٿو ته اهي سڀ نعمتون انسان لاءِ آهن، ته جيئن انسان الله جي محبت ۽ رحمت کي سڃاڻي ۽ ان جي فرمانبرداري ڪري.
• هي آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته زندگيءَ جي هر شعبي ۾ الله جي نعمتن جو قدر ڪجي ۽ انھن کي ضايع نه ڪجي، ۽ انھن ذريعي الله جي رضا حاصل ڪرڻ جي ڪوشش ڪجي.