Kəhf surəsi — Ayə 91

Kəlmələrin mənaları:

• Kəzalik (كَذَٰلِكَ): Beləcə, bu cür.
• Əhətna (أَحَطْنَا): Əhatə etdik, hər tərəfdən bilgimizlə qucaqladıq.
• Ledeyhi (لَدَيْهِ): Onun yanında olan, onun ixtiyarında olan şeylər.
• Xubran (خُبْرًا): Tam və dərin bir bilgi ilə, hər şeyin iç üzünü bilməklə.

Təfsir:

Bu ayə, Zülqərneynin qərbə və şərqə səfərlərindən sonra Allah-Taalanın onun haqqında verdiyi xəbərin davamıdır. Uca Allah buyurur: "Beləcə" — yəni Zülqərneynin qərbdəki qövmə etdiyi kimi, şərqdəki qövmə də ədalətlə hökm etdi, haqqı və doğrunu yerində tətbiq etdi. Onun işi hər yerdə eyni qayda üzrə, haqq və ədalət əsasında davam etdi.

Allah-Taala isə buyurur: "Biz onun yanında olan hər şeyi elmlə əhatə etdik." Yəni Allahın elmi Zülqərneynin ixtiyarında olan orduları, silahları, alətləri, səltənətinin bütün səbəblərini və vasitələrini tam şəkildə qucaqlayır. Heç bir şey Allahın elmindən kənarda qalmaz. Bu, həm Zülqərneynə verilən nemətlərin böyüklüyünü, həm də Allahın hər şeyi bilən, hər şeydən xəbərdar olan olduğunu bildirir.

Bu ayədən bizə böyük bir dərs var: İnsan nə qədər güclü, nə qədər sərvət və səltənət sahibi olsa da, Allahın elmi və nəzarəti altındadır. Allah hər kəsin işini bilir, hər kəsin qəlbində olanı görür. Ey mömin qardaşım! Sən də bil ki, Allah sənin hər addımını, hər niyyətini, hər əməlini görür və bilir. Bu bilik sənə həm qorxu, həm də ümid verir: pis əməllərdən çəkinmək üçün qorxu, yaxşı əməllərin mükafatlandırılacağına ümid. Allahın elmi hər şeyi əhatə etdiyi üçün, sənin heç bir yaxşılığın itməz, heç bir pisliyin də gizli qalmaz. Elə isə həyatını Allahın razılığına uyğun qur, çünki O, hər şeyi biləndir, hər şeydən xəbərdardır!