سوره طہ — آيت 19

1) لفظن جي معنيٰ:

• قَالَ: الله تعاليٰ فرمايو.
• أَلْقِهَا: ان کي اڇلِءِ، ان کي اڇلائي ڇڏِ.
• يَا مُوسَىٰ: اي موسىٰ! (حضرت موسىٰ عليه السلام کي خطاب).

2) تفسير:

الله تعاليٰ حضرت موسىٰ عليه السلام کي خطاب ڪندي فرمايو ته اي موسىٰ! هيءَ لٺ، جيڪا تنهنجي هٿ ۾ آهي، ان کي زمين تي اڇلائي ڇڏِ. هيءَ هڪ مختصر پر بامقصد هدايت هئي، جنهن ۾ الله پنهنجي نبي کي آزمائش ۽ مشاهدي ڏانهن سڏيو. حضرت موسىٰ عليه السلام کي حڪم ڏنو ويو ته پنهنجي هٿ ۾ پيل لٺ کي اڇلائي ڇڏي، ته جيئن هو ان ۾ الله جي قدرت جو عظيم نشان ڏسي. هيءَ آيت ان لمحي جي شروعات آهي جڏهن الله تعاليٰ پنهنجي نبي کي معجزو ڏيکارڻ لڳو، ته جيئن سندس دل مطمئن ٿئي ۽ سندس ايمان ۽ يقين وڌيڪ مضبوط ٿئي. لٺ اڇلائڻ جو حڪم ظاهري طور تي سادو هو، پر ان ۾ عظيم حڪمت ۽ امتحان لڪل هو — يعني الله جي حڪم اڳيان سرِ تسليم خم ڪرڻ ۽ ان تي فوري عمل ڪرڻ.

3) فائدا ۽ سبق:

• الله جي حڪم تي فوري عمل ڪرڻ: حضرت موسىٰ عليه السلام کي جڏهن حڪم مليو ته لٺ اڇلائي ڇڏ، ته هن بنا دير ۽ بنا سوال جي تعميل ڪئي. اسان کي به الله ۽ سندس رسول جي حڪمن تي فوري ۽ پوري فرمانبرداري ڪرڻ گهرجي.
• الله جي قدرت تي يقين: هيءَ آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته الله تعاليٰ هر شيءِ تي قادر آهي. هڪ سادي لٺ به الله جي حڪم سان عظيم معجزو بڻجي سگهي ٿي. ان ڪري اسان کي الله جي قدرت تي پورو يقين رکڻ گهرجي.
• نبي جي تربيت ۽ تياري: الله تعاليٰ پنهنجي نبي کي قدم بہ قدم تيار ڪري رهيو هو، ته جيئن هو فرعون جهڙي سرڪش بادشاهه سان مقابلي لاءِ تيار ٿئي. ان مان سبق آهي ته وڏن ڪمن لاءِ الله ئي تياري ڪرائيندو آهي.
• اسلام ۾ يقين ۽ عمل جو ميلاپ: صرف علم ۽ يقين ڪافي ناهي، بلڪه ان تي عمل ڪرڻ به ضروري آهي. حضرت موسىٰ عليه السلام کي حڪم ڏنو ويو ته عملي طور تي لٺ اڇلائي، ته جيئن هو اکين سان ڏسي ۽ سندس يقين عمل ۾ بدلجي.
• قرآن جي سادگي ۽ گهرائي: هيءَ مختصر آيت اسان کي ٻڌائي ٿي ته قرآن مجيد جا لفظ ڪيترا ئي سادا لڳن ٿا، پر انهن ۾ بيشمار حڪمتون ۽ سبق لڪل آهن. ان ڪري اسان کي قرآن کي غور ۽ فڪر سان پڙهڻ گهرجي.
• الله سان محبت ۽ تعلق: جڏهن الله پنهنجي نبي کي سڌو سنئون خطاب ڪري ٿو ۽ کيس پيار سان "اي موسىٰ!" چئي ٿو، ته ان مان ظاهر ٿئي ٿو ته الله پنهنجي ٻانهن سان ڪيترو ويجهو ۽ مهربان آهي. هيءَ محبت ۽ ويجهڙائي اسان کي به الله سان دلي تعلق جوڙڻ جي ترغيب ڏئي ٿي.