Ta-Ha surəsi — Ayə 51

Kəlmələrin mənaları:

• بال (bal): hal, vəziyyət, iş, şərt mənasındadır.
• الْقُرُونِ الْأُولَىٰ (əl-qurun əl-ula): keçmiş ümmətlər, əvvəlki nəsillər, öndən gedən xalqlar.

Təfsir:

Firon Musanın (əleyhissəlam) dəvətini eşidib, onunla mübahisəyə girişərək dedi: "Bəs keçmiş ümmətlərin, əvvəlki nəsillərin halı nə oldu? Onların aqibəti necə oldu?" O, bu sualı ilə sanki keçmiş xalqların da öz peyğəmbərlərini inkar etdiklərini və küfr üzərində olduqlarını əsas gətirərək, öz inadını və haqqa qarşı müqavimətini haqlı göstərmək istəyirdi. Fironun məqsədi Musanın (əleyhissəlam) gətirdiyi dəlilləri rədd etmək və "bu qədər keçmiş xalqlar küfr üzərində olublarsa, deməli mənim də yolum doğrudur" kimi bir məntiqlə özünü müdafiə etmək idi. Lakin bu, batil bir məntiq idi, çünki əvvəlki xalqların küfrü onların haqqı tapdıqlarına dəlil deyildi, əksinə, onların məhv edilməsinə səbəb olmuşdu.

Bu ayədə bizə öyrədilir ki, haqqı qəbul etmək üçün keçmişdəki səhvlərə və batil yollara baxmaq deyil, Allahın göndərdiyi dəlillərə və peyğəmbərlərin çağırışına diqqət yetirmək lazımdır. Fironun bu sualı əslində qəlbinin qatılaşdığını və haqqa qarşı kor olduğunu göstərirdi. Ey insan! Sən də həyatında keçmişdəki səhvləri özünə bəraət qazandırmaq üçün bəhanə etmə. Hər bir nəfər öz əməlindən sorğu-sual olunacaqdır. Allahın rəsulları hər dövrə öz qövmünə göndərilmiş və onları tək olan Allaha ibadətə dəvət etmişdir. Keçmiş ümmətlərin aqibəti isə Allahın ədalətinin təcəssümüdür: kim haqqı qəbul edib iman gətiribsə, nicat tapmış, kim inkar edibsə, məhv olmuşdur. Gəlin, biz də bu dərsdən ibrət alaq və öz həyatımızı Allahın razılığına uyğun quraq.