Toha surasi — Oyat 54

Kalimalarning ma'nolari:

• ارْعَوْا: hayvonlaringizni o'tloqlarda boqish, ularni o'tlatish.
• أَنْعَامَكُمْ: chorva mollaringiz, ya'ni tuyalar, qoramollar, qo'ylar va echkilar.
• لَآيَاتٍ: kuch-qudrat va birlikka dalolat qiluvchi belgilar, alomatlar.
• أُولِي النُّهَى: aql egalari, donishmand va yetuk aql sohiblari.

Tafsir:

Ey insonlar! Yerdan sizlar uchun unib chiqargan turli-tuman o'simliklar, mevalar va ekinlardan halol-yaxshi narsalarni yeb, chorva mollaringizni ham ulardan bahramand qilinglar. Ya'ni, ularni o'tloqlarda boqib, tanlaringizga quvvat, hayvonlaringizga ozuqa qilib olinglar. Albatta, bu zikr qilingan narsalarda — yerdan o'simliklarning chiqarilishi, ularning turlicha bo'lishi, inson va hayvonlarning ulardan foydalanishi — Allohning qudrati, yagonaligi va birligiga dalolat qiluvchi katta belgilar va ibratlar bordir. Bu belgilarni esa faqat aqli raso, fikri yuksak bo'lgan kishilargina anglab yetadilar. Ular yaratilgan narsalarga nazar solib, ularning ortida turgan Yaratuvchini taniydilar va Unga ixljos bilan ibodat qiladilar.

Foydalar:

• Ushbu oyat insonni atrofidagi ne'matlarga chuqur nazar bilan qarashga, ularning yaratilishidagi hikmatni o'ylashga undaydi. Bu esa inson qalbini Allohga yaqinlashtiradi va iymonini mustahkamlaydi.
• Alloh taolo inson va hayvonlarning rizqini yerdan unib chiqadigan narsalarda taqozo qilgan. Bu esa Yaratuvchining cheksiz rahmati va g'amxo'rligidan dalolatdir. Shukr qiluvchi bandalar bu ne'matlarning qadrini biladilar.
• Aql — eng buyuk ne'matlardan biridir. Ushbu oyat aql egalarini tabiatdagi mo''jizalardan saboq olishga chorlaydi. Aqlini ishlatgan kishi har bir narsada Allohning qudratini ko'radi va Unga bo'lgan muhabbati ziyoda bo'ladi.
• Islom dini insonni ham, hayvonlarni ham e'tibordan chetda qoldirmaydi. Hayvonlarga yaxshi munosabatda bo'lish, ularni boqish va ularga ozuqa topish ham ibodat hisoblanadi. Bu esa islomning rahm-shafqat va adolat diniga aylanganini ko'rsatadi.