Ənbiya surəsi — Ayə 66

Kəlmələrin mənaları:

• Mən duni Allah – Allahdan başqa
• La yənfaukum – sizə fayda verməz
• La yədurrukum – sizə zərər verməz

Təfsir:

İbrahim (əleyhis-salam) öz qövmünə qarşı bu sözləri deyərək onların ağılsızlığını və batil yolda olduqlarını üzlərinə vurdu. O, onlara istehza və tənqid dolu bir sualla müraciət edərək dedi: "Siz Allahı tərk edib elə bütlərə ibadət edirsiniz ki, onlar nə sizə heç bir fayda verə bilər, nə də zərər yetirə bilərlər?" Yəni bu bütlər nə sizə xeyir gətirəcək gücə malikdirlər ki, onlara ibadət etməyinizin bir qarşılığı olsun, nə də onları tərk etdiyiniz təqdirdə sizə bir zərər yetirə bilərlər. Onlar heç bir işə yaramayan, nə özlərinə nə də başqalarına fayda və ya zərər verə bilməyən cansız varlıqlardır.

İbrahim (əleyhis-salam) bu sözləri ilə onların ağıllarını işə salmağa və düşünməyə çağırırdı. Çünki ağıl sahibi olan bir insan heç vaxt özünə nə fayda, nə də zərər verə bilməyən bir varlığa səcdə etməz, onu özünə tanrı seçməz. Bu, ən böyük cəhalət və azğınlıqdır.

Bu ayədən bizə böyük bir dərs vardır: Biz yalnız və yalnız hər şeyə qadir olan, bizə fayda və zərər verə bilən, bütün işləri idarə edən Uca Allaha ibadət etməliyik. Ondan başqa heç bir varlıq bizə nə fayda, nə də zərər verə bilməz. Elə isə nə üçün Allahdan başqasına üz tutaq? Nə üçün Ondan başqasından kömək diləyək?

Ey insanlar! Bir an düşünün: Sizə can verən, ruzi verən, sizi qoruyan, ehtiyaclarınızı ödəyən kimdir? Məhz Uca Allahdır. Elə isə ibadətə layiq olan yalnız Odur. Bütlərə, heykəllərə, ölülərə və ya başqa varlıqlara ibadət etmək, onlardan kömək istəmək nə qədər böyük bir səhvdir! Bu, insanı həm dünyada, həm də axirətdə ziyana uğradan bir yoldur.

Allahın rəhməti genişdir, O, bəndələrini doğru yola çağırır və onların xoşbəxtliyini istəyir. Gəlin, İbrahim (əleyhis-salam) kimi ağıllı və hikmətli olaq, batil olan hər şeydən uzaqlaşıb, haqq olan Allaha tərəf yönələk. Çünki xilas və nicat yalnız Ondan gəlir.