Аль-Муминун сүресі — Аят 69

1. Сөздердің мағынасы:

• أَمْ — "әлде" немесе "немесе" деген мағынадағы жалғаулық, мұнда сұрақ-мінездеу ретінде келеді.
• يَعْرِفُوا — "олар білмеді ме", "танымады ма" деген мағынаны білдіреді.
• رَسُولَهُمْ — "олардың елшісін", яғни өздеріне жіберілген пайғамбарды.
• مُنكِرُونَ — "теріске шығарушылар", "мойындамаушылар" деген сөз.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Алла Тағаланың Мұхаммед пайғамбарға (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) қарсы шыққан адамдарға қарата айтқан мінездеу сөзі. Олар пайғамбарды мойындамай, одан бет бұрды. Алла оларға: "Әлде олар өздеріне жіберілген елшіні танымады ма, сондықтан оны теріске шығарып отыр ма?" — деп сұрақ қояды.

Шындығында, олар Мұхаммедті (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) жақсы білетін. Ол олардың арасында өсіп, өмір сүрген, оның шыншылдығы мен сенімділігі бүкіл қауымға мәлім еді. Оны "әл-Амин" — сенімді адам деп атаған. Сондықтан олардың оны мойындамауы білімсіздіктен емес, қыңырлық пен тәкаппарлықтан, өз мүдделерін қорғау үшін жасалған әрекет еді.

Бұл аят олардың желеулерін жоққа шығарады: олар пайғамбарды танымағандықтан емес, әдейі теріске шығарып отыр. Бұл — оларға қаратылған ашы мінездеу мен әшкерелеу.

1. Аяттан алынатын пайдалы қағидалар:

• Ислам діні ақыл мен білімге шақырады: адам бір нәрсені мойындамас бұрын оны жете зерттеп, шындығын білуі керек.
• Пайғамбарымыздың (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) өмірі — ашық кітап. Оның шыншылдығы, адалдығы, мінез-құлқының көркемдігі — оның пайғамбарлығының айқын дәлелі.
• Адамдар кейде шындықты біле тұра, өз мүддесі мен тәкаппарлығы үшін одан бас тартады. Бұл — жүректің қатып, адасудың басты себебі.
• Құран адамды ойлануға, әділ болуға және шындықты мойындауға шақырады. Ол — жүрекке нұр, ақылға бағыт беретін кітап.
• Пайғамбарды танып, оған иман келтіру — бақыттың, тура жолдың кілті. Ал одан бет бұру — зиян мен өкінішке әкеледі.