Аль-Муминун сүресі — Аят 85

1. Сөздердің мағынасы:

• سَيَقُولُونَ (сәйақулуун): олар айтады, мойындайды.
• لِلَّهِ (лиллаһи): Аллаһтыкі, Аллаһқа тиесілі.
• قُلْ (қул): айт, жауап бер.
• أَفَلَا تَذَكَّرُونَ (афәлә тәзәккарруун): ойланып, ұғынып, түсінбейсіңдер ме? Еске алмайсыңдар ма?

1. Тәпсірі:

Алдыңғы аяттарда жер мен ондағы барлық нәрсенің, көктердің және ұлы ғаршының кімге тиесілі екені сұралған болатын. Бұл аятта Аллаһ Тағала сол сұраққа олардың өздері беретін жауабын хабарлайды: олар жер мен ондағының бәрі Аллаһтыкі деп мойындайды. Яғни олар Аллаһтың жаратушы, иелік етуші және билеуші екенін өздері де мойындайды. Сонда Аллаһ Тағала пайғамбарына (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын) айтқызады: «Осыны мойындай тұрып, ойланып, түсінбейсіңдер ме?» Мұның мәнісі — жер мен ондағының бәріне иелік етіп, билеп тұрған Аллаһ, өлгеннен кейін адамдарды қайта тірілтуге де әбден құдіретті. Сондай-ақ осы аят адамды Аллаһтың барлығын жаратушы және басқарушы екенін дәлелдейтін айғақтарға ой жүгіртіп, сол арқылы иманға келуге шақырады. Ақыл-ой иесі осы дәлелдерді ойланып, Жаратушыны танып, Оған сенуі керек.

1. Пайдалы қорытындылар:

• Бұл аят адамды ойлануға, ақылды пайдалануға шақырады. Ислам діні ақылға, ойлауға және дәлелге негізделген дін екенін көрсетеді.
• Адам өзі мойындаған шындықтан сабақ алып, одан әрі терең ой түйіп, иманға келуі керек. Бұл — адамның өз ақылымен шындыққа жетуінің жолы.
• Аллаһтың құдіреті шексіз екенін түсіну — өлгеннен кейін қайта тірілуге де сенуді жеңілдетеді. Бұл иманды нығайтады.
• Құран адамды ойлануға, еске алуға және түсінуге шақыратын кітап. Оны оқыған адам әр аяттан өзіне пайдалы ғибрат ала алады.
• Ислам — адамды тура жолға бастайтын, ақыл мен жүректі бірге қозғайтын дін. Ол адамды Жаратушысын тануға және Оған құлшылық етуге бағыттайды.