Аль-Муминун сүресі — Аят 84

1. Сөздердің мағынасы:

• قُل — айт, жауап бер.
• لِّمَنِ الْأَرْضُ — жер кімдікі? Яғни жерді жаратқан және оған иелік етуші кім?
• وَمَن فِيهَا — және ондағы барлық жаратылыстар (адамдар, жануарлар, өсімдіктер және т.б.).
• إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ — егер сендер білсеңдер, егер сендерде білім болса.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала Пайғамбарымызға (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) қайта тірілуді жоққа шығарып, Алланы танудан бас тартқан меккелік қарсыластарға былай деп жауап беруді бұйырады: «Осы жер және ондағы барлық жаратылыстар — адамдар, жануарлар, өсімдіктер, таулар, теңіздер — кімге тиесілі? Кім оларды жаратып, иелік етіп, басқарып отыр?» Бұл сауал оларды өздері де мойындайтын шындыққа бетбұруға шақырады: жер мен ондағының бәрін жаратқан да, иелік етіп басқарып отырған да — жалғыз Алла. Егер олар шынымен білетін болса, осыны мойындауға тиіс. Осы арқылы аят олардың қайта тірілуді мүмкін емес деп санауының негізсіздігін көрсетеді: жерді және ондағының бәрін жоқтан жаратқан Алла, әлбетте, өлген адамдарды қайта тірілтуге де қабілетті. Сондай-ақ бұл сауал адамды өзінің осалдығы мен тәуелділігін ойлауға, Жаратушының шексіз құдіретін мойындауға жетелейді.

1. Аяттан алынатын пайдалы қағидалар:

• Жер мен ондағының бәрі — жалғыз Алланың меншігі әрі Оның құдіретінің айқын дәлелі. Бұл — әрбір адамның жүрегінде Аллаға деген сенімді нығайтатын үлкен шындық.
• Ақыл мен ойлауды пайдалану — иманға жетелейтін жол. Адам өзін қоршаған әлемге ой жүгіртіп, Жаратушының барлығын мойындай алады.
• Жаратушының құдіреті шексіз: Ол жерді және ондағының бәрін жаратқан болса, өлгендерді қайта тірілту де Ол үшін оңай. Бұл — ақыретке сенудің берік негізі.
• Ислам адамды шындықты мойындауға, әділ болуға және өз Жаратушысын тануға шақырады. Бұл — адам баласын құрметтейтін, ойлауға бастайтын ұлы дін.
• Құран Кәрім адамдарды дәлелмен, сұрақ қою арқылы ойландыра отырып, шындыққа жеткізеді. Бұл — Құранның даналыққа толы кітап екенінің белгісі.