Сураи Аш-Шуара — Оят 144

1. Шарҳи калимаҳое, ки дар оят ниёз ба баён доранд:

— «فَاتَّقُوا»: аз решаи «вақо» гирифта шуда, маънои худро нигоҳ доштан, парҳез кардан ва тарсидан аз касе ё чизеро дорад. Дар истилоҳи шаръӣ маънои он аст, ки банда бо иҷрои фармонҳо ва тарки манъҳо худро аз азоби Худо нигаҳ дорад.

— «أَطِيعُونِ»: феъли амр аз решаи «тоат» буда, маънои итоат кардан, фармонбардорӣ намудан ва пайравӣ карданро дорад. «-нӣ» замири муттасил ба маънои «маро» аст, яъне «ба ман итоат кунед».

1. Тафсири оят:

Ин оят қисмате аз даъвати Пайғамбар Солеҳ (алайҳис-салом) ба сӯи қавми худ аст. Ӯ ононро ба ду асл даъват мекунад: аввал тақво нисбати Худованд ва дуюм итоат аз худи ӯ ҳамчун паёмбари Худо.

Маънои оят чунин аст: Аз азобу ғазаби Худованд битарсед ва бо иҷро кардани амрҳои Ӯ ва дурӣ ҷустан аз манъҳои Ӯ худро нигаҳ доред, то ки сазовори раҳмати Ӯ шавед. Ҳамчунин дар он чизе, ки ман шуморо ба он даъват мекунам — яъне якто парастидан ба Худо ва тарки ширку гуноҳ — ба ман итоат кунед ва фармони маро бипазиред. Пайғамбар Солеҳ (алайҳис-салом) ин даъватро бо нармӣ ва самимият ба қавми худ расонид ва аз онон ҳеҷ подоше талаб накард; подоши ӯ танҳо бар зоти Парвардигори ҷаҳониён аст. Пас, даъвати ӯ даъвати хайрхоҳона ва беғаразона буд, на барои манфиати шахсӣ ё ҷоҳу мол.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят ба даст меояд ва одамонро ба ислом ва Қуръон меҳрубон мекунад:

— Ин оят нишон медиҳад, ки тақво ва итоат аз паёмбарон ду рукни асосии наҷот ва саодат дар дунёву охират аст.

— Даъвати паёмбарон ҳамеша ба хайри бандагон аст; онҳо аз мардум ҳеҷ подоше талаб намекунанд ва танҳо барои ризои Худо даъват мекунанд.

— Тақво танҳо тарсидан нест, балки роҳи амалӣ барои ислоҳи зиндагӣ ва наздик шудан ба Худованд аст.

— Итоат аз паёмбар (алайҳис-салом) итоат аз Худованд аст, зеро ӯ аз ҷониби Худо сухан мегӯяд; пас, пайравӣ аз суннати ӯ роҳи дурусти зиндагӣ ва сабаби баракат аст.

— Қуръон бо чунин оятҳои кӯтоҳ ва равшан дилҳоро ба сӯи Худо ҷалб мекунад ва ба мо меомӯзад, ки дар даъват ба некӣ бояд самимӣ, беғараз ва бо умед ба подоши Худо бошем.