Şüəra surəsi — Ayə 221

1) Bəzi sözlərin izahı:

• هَلْ أُنَبِّئُكُمْ — "Sizə xəbər verimmi?", "Bildirimmi?" mənasındadır. Burada sual formasında təəccüb və diqqət çəkmək məqsədi daşıyır.
• تَنَزَّلُ — "Enir", "nazil olur" deməkdir. Yəni şeytanların kimə enib nazil olduğu bildirilir.
• الشَّيَاطِينُ — "Şeytanlar" sözünün cəmidir. İnsanları haqq yoldan azdıran, vəhyə qarışmağa çalışan məlun varlıqlardır.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala Öz Peyğəmbərinə (sallallahu aleyhi və səlləm) müxaliflərinin iddiasına cavab verməyi əmr edir. Müşriklər və kafirlər belə deyirdilər: "Muhəmmədə gətirdiyi bu Quranı şeytanlar endirir, yaxud şeytanlar ondan xəbər oğurlayıb ona çatdırırlar." Onlar bu sözlə vəhyi ləkələmək, Quranı şübhə altına almaq istəyirdilər.

Allah-Təala buyurur: "Sizə xəbər verimmi, şeytanlar əslində kimə enir?" Yəni bu sualın arxasında böyük bir həqiqət durur — şeytanlar Allahın seçdiyi pak peyğəmbərlərə, xüsusilə Muhəmmədə (sallallahu aleyhi və səlləm) yaxınlaşa bilməzlər. Onların enib nazil olduğu kəslər tamam başqa kəslərdir.

Şeytanlar yalnız yalançı, günahkar, kəhanət və sehrlə məşğul olan, qəlbi Allahın zikrindən uzaq olan adamlara enərlər. Onlar səmadan bəzi xəbərləri oğurlayıb kəhanlərə, falçılara çatdırırlar; bir doğru söz deyib yanına yüzlərlə yalan qatırlar. Beləliklə, insanları çaşdırır, haqqdan uzaqlaşdırırlar. Halbuki Quranın nazil olduğu mənbə tamamilə fərqlidir — o, Allahın qoruduğu vəhy yoludur, şeytanların ora əl çatması mümkün deyil.

Bu ayə bizə öyrədir ki, haqqı yalandan ayırd etmək üçün qəlbi ayıq saxlamalı, Allahın kitabına sığınmalıyıq. Quran nurdur, şeytanın yolu isə zülmətdir. Kim Quranın nuruna sarılarsa, şeytanın vəsvəsəsindən qurtular, qəlbi rahatlıq tapar. Gəlin bu ayəni düşünərək oxuyaq və Quranı sevə-sevə öyrənək — çünki o, bizi qaranlıqdan işığa çıxaran ilahi hidayətdir.

3) Nəsihət və təşviq:

Ey insan! Bil ki, şeytan heç vaxt səni doğru yola çağırmaz. O, yalnız çaşdırmaq, yalanla bəzəmək istəyir. Amma Allahın Quranı sənə haqqı göstərir, qəlbini nurlandırır. Gəl Quranı oxu, onunla dost ol; o sənə həm dünyada, həm axirətdə şərəf gətirər. Şeytanın yollarından uzaq dur, Allahın ipinə sarıl — çünki ən möhkəm ip Quran və Peyğəmbərin sünnəsidir.