Yosin surasi — Oyat 81

Kalimalarning ma'nolari:

• Bilay – Ha, albatta, shundaydir.
• Al-Xalloq – Yaralishni ko‘p marta takrorlovchi, har doim yaratuvchi.
• Al-Alim – Har narsani biluvchi, ilmi hech narsani chetlab o‘tmaydigan.

Tafsir:

Alloh taolo ushbu oyatda insonlarni o‘limdan keyin qayta tirilishga ishontirmoqda. U zot shunday deydi: Osmonlaru Yerni, ularning ulkanligi va murakkabligi bilan yaratgan Zot, o‘sha kichkina insonlarni qayta yaratishga qodir emasmi? Albatta, qodirdir! Chunki osmonlaru Yerni yo‘qdan bor qilgan Zot uchun o‘lgan insonlarni qayta tiriltirish bundan ham osonroqdir.

Bu yerda Alloh taolo o‘zining qudratini dalil qilib keltirmoqda: agar U buyuk osmonlarni, keng yerlarni, ular ichidagi barcha maxluqotlarni yaratishga qodir bo‘lsa, demak, insonlarni qayta yaratishga ham albatta qodirdir. "Bilay" – ya'ni ha, albatta, U shunga qodirdir. U har doim yaratuvchidir, yaratishdan toxtamaydi. U har narsani biluvchidir, Uning ilmidan hech narsa chetda qolmaydi – na o‘lganlarning qayerda, qanday holatda ekanligi, na ularning qanday qilib qayta tiriltirilishi.

Oyatdan olinadigan saboqlar:

1. Allohning qudrati cheksizdir. Osmonlaru Yerni yaratgan Zot uchun hech narsa qiyin emas. Bu bizga o‘limdan keyingi hayotga ishonch bag‘ishlaydi.
2. Qayta tirilish haqidagi e’tiqod inson qalbini sokinlik va umid bilan to‘ldiradi. Chunki biz bilamizki, bu dunyodagi har bir amalimiz hisobga olinadi va adolatli jazo yoki mukofot beriladi.
3. Allohning ilmi hamma narsani qamrab olgan. U bizning yashirin va oshkora ishlarimizni, hatto qalbimizdagi niyatlarimizni ham biladi. Bu esa bizni har doim yaxshi amallar qilishga undaydi.
4. Ushbu oyat insonga o‘z ojizligini eslatadi va uni yaratuvchisiga bo‘lgan ishonchini mustahkamlaydi. Agar Alloh buyuk koinotni yaratgan bo‘lsa, mening kichkina hayotimning tafsilotlari ham Uning nazoratidadir.
5. Allohning "Xalloq" (ko‘p yaratuvchi) ismi bizga Uning rahmati va marhamatini eslatadi – U har doim yangidan yaratadi, kechiradi va imkoniyat beradi. Bu esa gunohkor banda uchun tavba eshigini ochiq qoldiradi.