Ат-Тур сүресі — Аят 39

1. Сөздердің мағынасы:

• أَمْ — «әлде», «немесе» деген мағынадағы жалғаулық, мұнда таңдану мен жоққа шығару мағынасында келеді.
• الْبَنَاتُ — «қыздар».
• الْبَنُونَ — «ұлдар».

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Аллаһ тағаланың мүшріктердің бұрыс сенімдерін жоққа шығарып, олардың сөздерінің қисынсыздығын көрсету үшін түсірілген. Мүшріктер өздерінің ойдан шығарған сенімдері бойынша періштелерді Аллаһтың қыздары деп есептеп, ал өздеріне ұлдарды теліп алатын. Олар қыз баланы кемсітіп, ұл баланы артық көретін. Сонда Аллаһ тағала оларға мінездеп: «Әлде Аллаһқа сендер жек көретін қыздар тиесілі ме, ал сендерге өздерің сүйетін ұлдар тиесілі ме?» — деп сұрайды. Яғни, бұл сөздерің қаншалықты қисынсыз және әділетсіз екенін ойлап көріңдер. Егер қыз баланы кем деп санасаңдар, онда оны Аллаһқа телу — Оған деген үлкен әдепсіздік әрі надандық. Ал егер ұл баланы артық көрсеңдер, онда оны тек өздеріңе ғана қалдырып, Аллаһты одан тыс қалдыру — тағы да әділетсіздік пен екіжүзділік. Бұл аят мүшріктердің сенімдерінің негізсіздігін, олардың ойларының таяздығын және Аллаһқа деген әдепсіз қарым-қатынасын әшкерелейді. Аллаһ тағала кез келген кемшіліктен пәк, Оның баласы да, серігі де жоқ.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһ тағала жаратылыстарға ұқсамайды, Оның баласы да, ұлы да, қызы да жоқ. Бұл — иманның негізгі шарттарының бірі.
• Қыз баланы кемсіту, ұл баланы артық көру — надандық пен әділетсіздік. Ислам қыз бен ұлды тең көреді, екеуі де Аллаһтың берген игілігі.
• Адам өз сенімін ойланып, ақылмен тексеруі керек. Қисынсыз, негізсіз сенімдер адамды адасушылыққа апарады.
• Құран адамдарды ойлануға, өз сөздері мен сенімдерінің дұрыстығын тексеруге шақырады. Бұл — Құранның даналығы мен адамға деген қамқорлығының көрінісі.
• Ислам — әділеттілік, теңдік және таза сенім діні. Ол адамды надандықтан, әділетсіздіктен және Аллаһқа деген әдепсіздіктен сақтайды.