Ан-Наджм сүресі — Аят 23

1. Сөздердің мағынасы:

• إِنْ هِيَ إِلَّا أَسْمَاءٌ: Олар тек қана атаулар, ешбір шындығы жоқ құр атаулар.
• سَمَّيْتُمُوهَا: Сендер мен ата-бабаларың өздерің ойдан шығарып қойған есімдер.
• سُلْطَانٍ: Дәлел, айғақ, яғни Аллаһ тарапынан түскен нақты дәлел.
• الظَّنَّ: Күмән, болжам, яғни нақты білімге негізделмеген ой.
• تَهْوَى الْأَنفُسُ: Нәпсінің қалауы, жүректің бұзық құмарлығы.
• الْهُدَىٰ: Тура жол, бағыт-бағдар.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Аллаһ Тағала мүшріктердің пұтқа табынушылығын әшкерелейді. Олар табынып жүрген пұттары — шын мәнінде ешқандай қасиеті жоқ, тек өздері мен ата-бабалары ойдан шығарып қойған құр атаулар ғана. Бұл атаулардың астарында ешбір шынайы күш, пайда не зиян жоқ. Аллаһ олардың бұл ісіне ешқандай дәлел түсірмеген, яғни олардың пұттарды тәңір деп атауына құдайлық растау жоқ.

Мүшріктер сенімдерінде тек болжамға және нәпсілерінің бұзық қалауына ғана ереді. Шайтан олардың жүректеріне әдемілеп көрсеткен нәрселерге ілеседі. Ал шындығында, оларға Раббысы тарапынан Пайғамбар арқылы тура жол келді, бірақ олар одан пайдаланбады, тура жолды қабылдамады.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Ислам адамды болжамға, құр атауларға емес, нақты дәлелге және ақиқатқа шақырады. Бұл — адамзатты адасушылықтан сақтайтын үлкен игілік.
• Нәпсінің қалауына еру адамды адасушылыққа апарады. Ислам нәпсіні тәрбиелеп, ақыл мен уахиді басшылыққа алуға үйретеді.
• Аллаһ әр адамға тура жолды көрсетіп, Пайғамбар арқылы бағыт-бағдар жіберді. Бұл — Аллаһтың шексіз мейірімінің көрінісі.
• Ата-бабадан қалған әдет-ғұрыптарды соқыр еру дұрыс емес; әр нәрсенің дәлелі мен ақиқатын білу қажет.
• Құран — адамды ойлануға, ақиқатты іздеуге шақыратын кітап. Оны оқып, үйрену — бақытты өмірдің кілті.