Ан-Наджм сүрәсе — Аять 43

Сүзләрнең мәгънәләре:

«Әдхәкә» — көлдерде, шатландырды; «әбкә» — елатты, кайгыландырды.

Аять тәфсире:

Аллаһы Тәгалә — бөтен эшләрне генә түгел, ә бәндәләренең күңел халәтләрен дә тәкъдир итүче. Ул теләгән бәндәсенә шатлык биреп, аны көлдерә; теләгән бәндәсенә кайгы-хәсрәт биреп, аны елата. Бу — Аллаһының көче һәм ихтыяры бөтен нәрсәгә җитә торганлыгын күрсәтә. Кешенең көлүе дә, елавы да, шатлыгы да, кайгысы да — барысы да Аллаһының тәкъдире белән була. Ул — күңелләрне дә, күз яшьләрен дә идарә итүче. Бу аятьтә кеше тормышындагы ике каршы халәт — шатлык һәм кайгы — Аллаһы ихтыярына бәйле икәнлеге ассызыклана. Көлү дә, елау да — Аллаһының кодрәте белән була торган гадәти күренешләр, ләкин аларның чын сәбәпчесе — Аллаһының Үзе.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

1. Кешенең күңел халәтләре, шатлыгы һәм кайгысы — Аллаһы ихтыярыннан тыш түгел. Бу бәндәнең һәр хәлдә Аллаһыга тәвәккәл итүен һәм Аңа ышанычын арттыра.
2. Шатлык килгәндә — Аллаһыга шөкер итәргә, кайгы килгәндә — сабыр итәргә һәм Аның рәхмәтеннән өмет өзмәскә өйрәтә.
3. Аллаһының кодрәте бөеклеге — Ул кеше йөрәгендәге иң нечкә хисләрне дә тәкъдир итә. Бу — Исламдагы тәүхид (Аллаһының берлеге) тәгълиматының тирәнлеген күрсәтә.
4. Көлү дә, елау да — Аллаһының рәхмәте һәм хикмәте белән була. Кеше үзенең хәленә карап, Аллаһының кодрәтен искә алырга һәм Аңа гыйбадәт кылырга тиеш.