Ənam surəsi — Ayə 20

Kəlmələrin mənaları:

• الَّذِينَ آتَيْنَاهُمُ الْكِتَابَ – Onlar kitab verdiyimiz kəslərdir (yəhudi və xaçpərəstlər).
• يَعْرِفُونَهُ – Onu (Muhammədi) tanıyırlar.
• كَمَا يَعْرِفُونَ أَبْنَاءَهُمْ – Öz övladlarını tanıdıqları kimi.
• خَسِرُوا أَنفُسَهُمْ – Özlərini ziyana uğratdılar (öz nəfslərini itirdilər).

Təfsir:

Bu ayə, kitab əhlinin (yəhudi və xaçpərsətlərin) Peyğəmbərimiz Muhamməd ﷺ haqqında nə qədər dəqiq məlumata sahib olduqlarını açıq şəkildə bildirir. Allah-Təala onlara Tövrat və İncil kitablarını vermişdi və bu kitablarda son peyğəmbərin xüsusiyyətləri, adı, əlamətləri və gəliş vaxtı barədə açıq-aydın yazılmışdı. Onlar Muhamməd ﷺ-i o qədər yaxşı tanıyırdılar ki, bu tanımaq öz övladlarını tanımaq kimi idi – heç bir şübhə və tərəddüd yeri yox idi. Necə ki, bir ata öz övladını minlərlə uşaq arasında dərhal tanıyır, eynilə onlar da Peyğəmbəri ﷺ görəndə onun həqiqi peyğəmbər olduğunu bilirdilər.

Lakin bütün bu elm və tanımağa baxmayaraq, onlar öz nəfslərinə zülm etdilər və özlərini böyük bir ziyana uğratdılar. Çünki onlar həqiqəti bildikləri halda, inad və təkəbbür üzündən iman gətirmədilər. Onlar dünya mənfəətlərini və mövqelərini itirmək qorxusu ilə Peyğəmbəri ﷺ inkar etdilər. Bu isə onların özlərinə verdikləri ən böyük ziyandır – axirətdə əbədi əzabı özləri üçün satın aldılar.

Bu ayədən bizim üçün böyük bir ibrət dərsi var: Elm və bilik təkbaşına kifayət deyil, insanın qəlbi təmiz olmalı və həqiqəti qəbul etməyə hazır olmalıdır. Bir insan həqiqəti bilsə də, onu qəbul etməzsə, bu onun öz ziyanınadır. Allah-Təala bizə hidayət bəxş edib, İslamı qəbul etməyi nəsib edibsə, bu ən böyük nemətdir. Gəlin bu nemətin qədrini bilək və həmişə şükür edək. Həmçinin, bu ayə bizə öyrədir ki, elm və bilik insanı təkəbbürə aparmamalı, əksinə onu həqiqətə və imana yaxınlaşdırmalıdır.