Аль-Калам сүрәсе — Аять 24

Сүзләрнең мәгънәләре:

• أَن لَّا يَدْخُلَنَّهَا – "аңа кермәсен", ягъни бакчага һичкем кермәсен дигән ныклы ант-вәгъдә.
• الْيَوْمَ – "бүген", ягъни ул көнне, урак-җыю вакытында.
• عَلَيْكُم – "сезгә каршы", ягъни сезнең янәшәгезгә килеп, сезне борчымасын өчен.
• مِسْكِينٌ – "мескен, фәкыйрь", ярдәмгә мохтаҗ булган кеше.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә безгә ул бакча хуҗаларының хәлен сөйли. Алар уңыш җыяр алдыннан төнлә бер-берсенә әйттеләр: "Бүген бакчага безгә каршы бер генә мескен дә кермәсен!" Алар бу сүзләрен каты ант белән ныгыттылар һәм мескеннәргә ярдәм итмәскә, аларны бакчадан читкә куарга килештеләр. Аларның нияте начар иде – алар Аллаһы биргән байлыктан башкаларга өлеш бирергә теләмәделәр, ярлыларга шәфкать күрсәтмәделәр. Әмма алар белмиләр иде ки, Аллаһы Тәгалә аларның бу явыз ниятләрен ишетте һәм аларны җәзалар өчен үзенең карарын инде чыгарган иде. Бу аять аларның үзләренчә акыллы булып, әмма чынлыкта надан булуларын күрсәтә – алар ярлылардан качарга теләделәр, ләкин Аллаһының каһәреннән кача алмадылар.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

1. Байлык – Аллаһының аманаты, ул безгә ярлыларга ярдәм итәр өчен бирелә. Аны кызгану – зур хата.
2. Мескеннәргә ярдәм итү – мөселманның бурычы, чөнки Аллаһы Тәгалә аларның хакын безнең мал-мөлкәтебездә билгеләгән.
3. Явыз ниятләр һәрвакыт фаш була – кеше үзенең начар уйларын яшерә алса да, Аллаһы Тәгалә аларны белә һәм тиешле җәзасын бирәчәк.
4. Бакча хуҗаларының хәле – безгә үрнәк: алар ярлыларга ярдәм итмәү белән үз бакчаларын югалттылар. Димәк, садака бирү – малны кимәйтми, киресенчә, аны бәрәкәтле итә.
5. Ислам динендә шәфкатьлелек – иманның бер өлеше: кем ярлыларга ярдәм итми, ул Аллаһының рәхмәтеннән мәхрүм калырга мөмкин.